Duygu Alhan
20 آگوست 2026•بهروزرسانی: 20 آگوست 2026
آنکارا / خبرگزاری آنادولو
هدف عراق برای تأمین روزانه یک میلیون بشکه نفت برای ترکیه و توافقنامه حمل و نقل جدید امضا شده بین دو کشور، استفاده کارآمدتری از خط لوله نفت خام عراق-ترکیه و همچنین تقویت نقش استراتژیک جیحان در تحویل نفت خاورمیانه به بازارهای جهانی را فراهم خواهد کرد.
در این زمینه، اعلام علی الزیدی، نخست وزیر عراق، در 28 جولای مبنی بر اینکه آنها میتوانند تا 1 میلیون بشکه نفت در روز به ترکیه عرضه کنند، عراق را به عنوان شریک کلیدی در استراتژی آنکارا برای تبدیل شدن به یک قطب انرژی برجسته میکند.
این اعلام چند روز بعد با گامی ملموس دنبال شد که افزایش قابل توجه حجم نفت عراق انتقال یافته به جیحان را پیشبینی میکند.
توافقنامه یک ساله امضا شده بین ترکیه و عراق در اول آگوست تصریح میکند که حداقل 750 هزار بشکه نفت خام در روز از طریق خط لوله نفت خام عراق-ترکیه به جیحان منتقل و بارگیری خواهد شد.
هدف از این اقدام، استفاده کارآمدتر از خط لولهای است که ظرفیت فنی آن تقریباً 1.5 میلیون بشکه در روز است و افزایش قابل توجه حجم نفت عراق که به جیحان میرسد. در آینده، برنامهریزی شده است که نفت کویت و سایر کشورهای خلیج نیز از طریق این مسیر به بازارهای جهانی منتقل شود.
این چشمانداز پتانسیل تقویت نقش آنکارا به عنوان یک کریدور انرژی بین کشورهای تولیدکننده خاورمیانه و بازارهای غربی را دارد، به ویژه در زمانی که اختلالات در حمل و نقل نفت از طریق تنگه هرمز اهمیت مسیرهای صادراتی جایگزین را افزایش داده است.
سرجان چالیشکان، پژوهشگر کارشناس مطالعات عراق در مرکز تحقیقات خاورمیانه (ORSAM)، به خبرنگار آنادولو گفت که اعلام علی الزیدی، نخست وزیر عراق، مبنی بر اینکه میتوانند روزانه تا یک میلیون بشکه نفت به ترکیه صادر کنند، از نظر نشان دادن اراده سیاسی مشترک بین دو کشور برای توسعه همکاری در حوزه انرژی، حائز اهمیت است.
چالیشکان اظهار داشت که رسیدن به هدف یک میلیون بشکه در روز در کوتاه مدت غیرممکن نیست.
او ادامه داد: اگرچه دستیابی به یک میلیون بشکه نفت بیشتر در روز در کوتاه مدت از نظر فنی دشوار به نظر میرسد، نکته مهم این است که آنکارا و بغداد اراده سیاسی مشترکی را برای افزایش ظرفیت موجود نشان دادهاند. اظهارات نخست وزیر علی الزیدی در آنکارا مبنی بر اینکه "ما نفت بیشتری را در بخش انرژی پمپاژ خواهیم کرد" نیز اراده سیاسی طرف عراقی را برای افزایش ظرفیت تولید و صادرات خود با همکاری ترکیه نشان میدهد. بنابراین، اگرچه رسیدن به این ظرفیت ممکن است زمان ببرد، اما انعکاس این اراده سیاسی در عمل میتواند زمان لازم برای رسیدن به هدف را کوتاه کند.
چالیشکان با اشاره به اینکه این روند برای ترکیه فقط به معنای واردات نفت بیشتر نیست، ادامه داد: این واقعیت که نفت عراق میتواند از طریق جیحان با حجم بیشتری به بازارهای جهانی تحویل داده شود، هدف ترکیه برای تبدیل شدن به یک قطب انرژی را تقویت میکند و در عین حال به توسعه یک مسیر جایگزین که میتواند تا حدی وابستگی به تنگه هرمز را از نظر امنیت تأمین انرژی کاهش دهد، کمک میکند.
او افزود: به ویژه با توجه به خطرات ناشی از بحرانهای منطقهای اخیر، میتوان گفت که همکاری انرژی ترکیه و عراق هم از نظر اقتصادی و هم از نظر ژئواستراتژیک ارزشمند است.