Mücahit Oktay
07 ژوئن 2026•بهروزرسانی: 07 ژوئن 2026
نیویورک/ خبرگزاری آنادولو
روزنامه «نیویورک تایمز» با استناد به شواهد و تصاویر جمعآوریشده مدعی شد ارتش اسرائیل در جریان عملیات نظامی خود در لبنان از بمبهای حاوی فسفر سفید در مناطق پرجمعیت این کشور استفاده کرده است.
بر اساس این گزارش، رد دودهای مشخص ناشی از مهمات فسفر سفید در تصاویر منتشرشده در شبکههای اجتماعی که در تاریخ 30 مه از شهر «النبطیه» با جمعیتی حدود 40 هزار نفر ثبت شده، مشاهده شده است. این تصاویر همزمان با تصرف قلعه تاریخی «بوفور» توسط ارتش اسرائیل در جنوب لبنان ضبط شده و از سوی نیویورک تایمز راستیآزمایی شدهاند.
نیویورک تایمز همچنین گزارش داد که پس از ازسرگیری درگیریها میان اسرائیل و حزبالله در ماه مارس، از فسفر سفید در نزدیکی شهر ساحلی صور و همچنین مناطق القلیعه، الخیام و یحمر استفاده شده است.
در این گزارش آمده است که فسفر سفید در تماس با هوا بهطور خودکار مشتعل میشود و خاموش کردن آن بسیار دشوار است.
این ماده معمولا برای ایجاد آتشسوزی و پرده دود در میدان نبرد بهکار میرود. استفاده از فسفر سفید به خودی خود ممنوع نیست، اما استفاده عمدی از آن علیه غیرنظامیان یا در مناطق مسکونی میتواند ناقض قوانین بینالمللی جنگ باشد.
این روزنامه اعلام کرد مختصات چهار منطقه در لبنان که در آنها آثار استفاده از فسفر سفید مشاهده شده، در اختیار ارتش اسرائیل قرار داده شده اما پاسخی دریافت نشده است.
در گزارش نیویورک تایمز همچنین آمده است تصاویر مورد بررسی، گلولههای توپخانهای را نشان میدهد که در هوا منفجر شده و جریانهای سوزان فسفر سفید را به سمت زمین پخش میکنند؛ موضوعی که با استفاده پیشین اسرائیل از مهمات آمریکایی مدل M825A1 مطابقت دارد.
خبرگزاری آنادولو در کتاب «مدرک» (Kanıt) که در دسامبر 2023 منتشر شد، با استناد به تصاویر و اسناد، استفاده اسرائیل از بمبهای فسفر سفید در مناطق مسکونی غزه را ثبت کرد.
در این کتاب، تصاویری از بقایای مهمات فسفری که توسط عکاسان خبرگزاری آنادولو ثبت شده بود منتشر و اعلام شد این اسناد میتواند در تحقیقات قضایی بینالمللی مورد استفاده قرار گیرد.
همچنین سازمان دیدهبان حقوق بشر در گزارشی در سال 2024 استفاده گسترده از این نوع مهمات در لبنان را مستند کرده و با اشاره به وجود جایگزینهای کمخطرتر، ضرورت استفاده از آن را زیر سوال برده بود.
بر اساس گزارشهای منتشرشده در رسانههای بینالمللی، اسرائیل پیشتر نیز در جنگ غزه در سال 2009 و همچنین در درگیریهای لبنان طی سالهای 1982 تا 2006 از فسفر سفید استفاده کرده بود. همچنین گزارش شده که از اکتبر 2023 تاکنون بیش از 200 بمب فسفر سفید بر مناطق مختلف لبنان پرتاب شده است.
دولت لبنان از اکتبر 2023 تاکنون چهار نامه رسمی درباره استفاده اسرائیل از فسفر سفید به سازمان ملل متحد و شورای امنیت ارسال کرده است. در یکی از این نامهها که در 3 ژوئیه 2024 ارائه شد، اعلام شده بود استفاده از فسفر سفید در جنوب لبنان موجب وقوع بیش از 600 آتشسوزی شده است.
سازمان جهانی بهداشت نیز هشدار داده است که تماس فسفر سفید با بدن انسان میتواند باعث سوختگیهای شدید شده و استنشاق آن نیز به آسیبهای تنفسی و چشمی منجر شود.
