26 ژوئن 2025•بهروزرسانی: 26 ژوئن 2025
آنکارا/ خبرگزاری آنادولو
پرن بیرسایغلی موت، نویسنده تُرک در مصاحبه با خبرنگار «آنادولو» با بیان اینکه صهیونیسم تنها بر پایههای سیاسی شکل نگرفته، بلکه بر بستر فرهنگی و ادبی نیز رشد یافته است، تأکید کرد: «ایدئولوژی بنیانگذار دولت اسرائیل یعنی صهیونیسم، پیش از سیاست، در ادبیات به وجود آمد».
این نویسنده تُرک گفت: «اگر فرهنگ و ادبیات صهیونیستی وجود نداشت و اگر صهیونیسم سیاسی و صهیونیستهای مسیحی که آنها را تقویت کردند، نبودند، شاید در 14 مه 1948 شاهد تأسیس اسرائیل نبودیم؛ زیرا نمیتوانستند ذهن مردم را تا این اندازه آماده کنند و شاید یهودیان از اروپای شرقی و غربی بهصورت گسترده مهاجرت نمیکردند».
او با استناد به کتاب «نقشه ذهنی اسرائیل» افزود: «ادبیات صهیونیستی-چهرهها، انتشارات، گفتمانها»، ارزیابی کرد که چگونه ادبیات پیش از تأسیس دولت اسرائیل، یک نقشه ذهنی ایدئولوژیک ایجاد کرده و نقشی که متون اولیه صهیونیستی هم در فرآیند اسطورهسازی و هم در ملتسازی ایفا کردهاند را مورد بررسی قرار داده است.
نویسنده موت که مطالعه جامعی در مورد نقش ادبیات در مهاجرت قوم یهود به فلسطین و تأسیس کشور اسرائیل انجام داده است، تأکید کرد که صهیونیسم آنطور که تصور میشود با تئودور هرتزل آغاز نشد، بلکه خیلی قبلتر در حوزه فرهنگی شکل گرفت.
او ادامه داد: «تئودور هرتزل اولین کنگره صهیونیستی را در سال 1897 در بازل سوئیس برگزار کرد، اما ریشههای اندیشه صهیونیستی حداقل به یک قرن پیش در ادبیات انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و روسی برمیگردد».
