14 دسامبر 2021•بهروزرسانی: 15 دسامبر 2021
استانبول/خبرگزاری آناتولی
آریا ترکانبوری، آهنگساز و اتنو-موسیقی شناس ایرانی اهل شهر تبریز در گفتوگوی اختصاصی با خبرنگار آناتولی درباره فعالیتهای هنری و آثار خود از جمله مارش قرهباغ و تبریز اظهار داشت: «پس از شروع نبرد آزادسازی قرهباغ، این اثر را نوشتم که اولین مارش آهنگسازی شده برای قرهباغ محسوب میشود. شعر این اثر متعلق به آذریار دانشور است و در حین جنگ با صدای فرهاد سلطانی در شهر گراتس اجرا شد».
ترکانبوری همچنین از ساخت مارش تبریز خبر داده و افزود: «از سالها پیش به دنبال ساختن موسیقی و مارش برای تبریز بودم اما تاکنون چنین فرصت و امکانی فراهم نشده بود. در این اثر که بدون شعر و متن است و برای ارکستر نظامی نوشته شده، ملودیها و تمهای موسیقی مرتبط با تبریز جای گرفته است. در صدد هستیم که در آینده آن را با متن و شعر اجرا کنیم».
وی درباره سابقه آشنایی خود با موسیقی گفت: «موسیقی را از کودکی و با پیانو شروع و از 18 سالگی به صورت حرفهای در تبریز به فعالیت پرداختم؛ اولین اجرای صحنه ای را در ارکستر ملی آذربایجان در تهران به عنوان پیانیست آغاز و بعد از فراگیری دورههای موسیقی در تهران، برای ادامه تحصیل آکادمیک وارد رشته آهنگسازی و تئوری موسیقی در آکادمی موسیقی باکو شده و بعدا تحصیل خود را در برلین ادامه دادم».
این هنرمند تبریزی افزود: «در همه این شهرها آموزش موسیقی را ادامه داده و سپس به ترکیه مهاجرت و در کنسرواتوار دانشگاه معمار سینان در رشته آهنگسازی و نظریه موسیقی تحصیلم را ادامه دادم. در سال 2016 نیز پذیرش دانشکده موسیقی دانشگاه گراتس اتریش را گرفتم؛ بدین ترتیب به صورت رسمی از کنسراوتورا باکو، معمار سینان استانبول و دانشگاه گراتس اتریش مدرک موسیقی دریافت کردم. از سال 2020 وارد دانشگاه موسیقی وین شده و در این دانشگاه در حوزه اتنوموزیکولوژی تحصیل میکنم. در حوزههای مختلف موسیقی از جمله ژانر سنتی، مدرن و اکسپریمنتال(تجربی) فعالیت کرده و هم اکنون در خصوص موسیقی آشیقی آذربایجان پژوهش میکنم»."
ترکانبوری با بیان اینکه برای اولین بار مارشی برای تیم فوتبال تراکتور با عنوان «یاشا تیراختور» نوشته، گفت: «در ایران در فستیوالهای گوناگون حضور داشته و در سال 2014 در تبریز روایت جدیدی از اپرای «لیلی و مجنون» اوزئییر حاجیبیگلی آهنگسازی معروف آذربایجانی را به روی صحنه بردم. میتوان گفت این یکی از اولین اپراها بود که در آذربایجان ایران به روی صحنه رفت و ناصر عطاپور نقش اول یعنی مجنون را بر عهده داشت. در سال 2015 نیز پرفورمانس «ساعاتین سسی» اثر دیگری بود که در قالب آنسامبل لاچین به روی صحنه رفت».
%2Faralik%2FIMG_7571.JPG)
ترکانبوری درباره فعالیتهای هنری خود در خارج از ایران اظهار داشت: «پس از مهاجرت به استانبول در گروهی به رهبری سدات اوز توپراک، به عنوان آهنگساز و تنظیم کننده فعالیت میکردم. با این گروه کنسرتی را نیز در استانبول برگزار کردیم. در سال 2014 در برلین هم اثری دیگری با عنوان «به حکم طوفان» که الهام گرفته از آثار نقاش تبریزی کریم حاجی زاده بود، نیز تولید کردم که در سال 2017 شهر باکو به روی صحنه رفت. پس از اینکه به اتریش آمدم اثری متشکل از موسیقی و رقص را بر روی پانتومیوم «انتظار» غلامحسین ساعدی نوشته و در جشنواره هنرهای معاصر در شهر لینچ و سپس در شهر گراتس ایفا کردیم. همچنین اثر دیگری برای تار آذربایجانی و ارکستر که با عنوان اولین اثر اکسپریمنتال برای تار آذربایجانی نوشته و در گراتس اجرا کردیم».
ترکانبوری ادامه داد: «همچنین در وین یک آنسامبل (گروه موسیقی) به نام «اؤست» تشکیل دادیم که در قالب آن سعی دارم نتیجه تحقیقات نظری خود را به صورت عملی ایفا کنم. تاکنون در این گروه دو کار انجام شده که یک اثر براساس موسیقی آشیقی و دیگری موسیقی مرتبط با قزاقستان بود. سومین اثر نیز ترکیبی از موسیقی بالکان، آذربایجان و صنعت موغام خواهد بود. آثار دیگری نیز دارم که بر روی صحنه نرفته است. از جمله در سال 2012 اثری برای کودکان براساس داستان «نخود» رقیه کبیری نوشتم».
این آهنگساز ایرانی ساکن اتریش با بیان اینکه نوشتن یک اپرا برای نظامی گنجوی را نیز در سال 2015 استانبول آغاز اما به آن وقفه داده بود، افزود: «از آنجا که امسال سال نظامی در آذربایجان اعلام شده به این دلیل دوست داشتم قسمتی از پرده اول اپرا را اجرایی کنم. این اثر را با همکاری دوستانی از ترکیه و آذربایجان به پایان بردم و ویدئو آن ضبط شده است. در واقع این کار مشترکی میان هنرمندان آذربایجان و ترکیه است و امیدوارم به زودی در صحنه اجرا شود».