25 آگوست 2025•بهروزرسانی: 27 آگوست 2025
آنکارا/ خبرگزاری آنادولو
نبرد بزرگ و میدان جنگ فرماندهی کل ارتش به فرماندهی غازی مصطفی کمال پاشا، بنیانگذار جمهوری ترکیه که از صبح 26 آگوست 1922 آغاز شد و با پیروزی 30 آگوست به پایان رسید، یکی از بزرگترین حماسههای قهرمانی تاریخ جهان به شمار میرود.
این نبرد یکی از بزرگترین نبردهای تاریخ ترکیه، جایگزین آتشبس موندروس و پیمان سِور شد و زمینه تأسیس جمهوری ترکیه و دستیابی به پیمان لوزان را فراهم آورد. پس از پایان جنگ جهانی اول و تحت تأثیر آتشبس موندروس، نیروهای متفقین بخشهایی از آناتولی را اشغال کردند و یونانیها نیز در 15 مه 1919 به ازمیر رسیدند.
ملت ترک با آغاز حرکت ملیگرایانه قوای میهنی، تصمیم گرفت یا تسلیم شود یا دوباره از خاکستر خود برخیزد. پس از مقاومتهای متعدد و توقف یورش دشمن در سال 1921 در ساکاریا، مصطفی کمال پاشا پس از نزدیک به یک سال آمادهسازی، 26 آگوست 1922 دستور آغاز بزرگترین تهاجم را صادر کرد.
ارتش تُرک با حمله توپخانهای در سحرگاه، خطوط دشمن را شکست و در روزهای بعد با به دست آوردن کنترل موقعیتهای کلیدی، نیروهای دشمن را به عقب راند. در نبرد میدان فرماندهی کل ارتش در دومین روز، نیروهای ترک یگانهای یونانی را در منطقه «آلی اورن» و «قزلتاش درهسی» و «کچیلر» محاصره و نابود کردند، و بسیاری از فرماندهان یونانی از جمله ژنرالهای تریکوپیس و دییِنیس فرار کردند.
پس از پیروزی در 30 آگوست، مصطفی کمال پاشا دستور داد ارتش تُرک مسیر خود را به سمت دریای مدیترانه ادامه دهد و در روز 9 سپتامبر 1922، نیروهای تُرک موفق شدند یونانیها را از ازمیر به دریا برانند.
نبرد بزرگ و میدان فرماندهی کل ارتش نه تنها سرنوشت جنگ آزادی ترکیه را رقم زد، بلکه پایههای جمهوری ترکیه را مستحکم و پیمان لوزان را جایگزین پیمان سِور کرد و در تاریخ کشور بهعنوان یکی از بزرگترین و نمادینترین نبردها ثبت شد.
