26 آوریل 2018•بهروزرسانی: 26 آوریل 2018
وان /مسعود وارول / خبرگزاری آناتولی
استان وان در شرق ترکیه در خلال جنگ جهانی اول و بین سالهای 1915 تا 1918 شاهد هجوم گروههای مسلح ارمنی و قتلعام هزاران مسلمان به دست این گروهها بود.
بنای یادبود شهدای زیوه، به یاد 2500 قربانی آن حملات، «مزرعه وای وای» و همچنین گورهای دستهجمعی در روستاهای استان وان از بزرگترین شواهد مصائب مسلمانان در این منطقه به شمار میروند.
عبدالعزیز کارداش، استادیار دانشکده تاریخ و ادبیات دانشگاه «یوزونجو ییل» (سده) وان با اشاره به روابط نزدیک هزار ساله ارامنه و ترکها گفت:
"با تضعیف دولت عثمانی در قرن 19، گسترش حرکتهای ملیگرایانه و همچنین تحریک روسیه تزاری، گروههای مسلح ارمنی تحرکات خود را آغاز کردند.
آنها با حمایت دولتهای بزرگ به ویژه روسیه، مردم شرق عثمانی را قتلعام کردند. استان وان نیز از جمله مناطقی است که قتلعام مسلمانان در آن به شدیدترین شکل انجام شد.
گروههای مسلح ارمنی تسلیحات خود را با سرقت از نیروهای دولت عثمانی و همچنین دریافت از دولتهای متخاصم به ویژه روسیه تامین کردند و علیه مردم پشت جبهه استفاده کردند.
جودت بَی، استاندار وقت وان با دعوت روسای عشایر، مردم این استان را برای مبارزه با دستهجات ارمنی متحد کرد. با اینحال ادامه جنگ در داخل کشور باعث شد تا دولت عثمانی با شرایط بسیار بدی مواجه شود.
به همین علت در 20 می 1915 استان وان کاملا اشغال و محلههای مسلماننشین توسط گروههای مسلح ارمنی تخریب شد. جودت بَی برای ممانعت از قتلعام بیشتر مسلمانان، عده بسیار زیادی را از راه دریاچه وان به استانهای غربی ترکیه منتقل کرد.
مسلمانان روستاهای بین ارجیش و وان، شانس انتقال به استانهای غربی را پیدا نکردند و 2500 نفر از مردم از جمله کودکان و زنانی که با فرار از روستاهای خود به روستای زوه پناه آورده بودند توسط گروههای مسلح ارمنی کشته شدند".
