14 نوامبر 2018•بهروزرسانی: 16 نوامبر 2018
استانبول/خبرگزاری آناتولی
دکتر سیدمصطفی تاجزاده، از نظریهپردازان جناح اصلاحطلب و معاون سیاسی وزارت کشور ایران در دوره ریاستجمهوری سیدمحمد خاتمی که مدتی نیز سرپرست این وزارتخانه بوده است در مصاحبه با خبرگزاری آناتولی گفت: «گسترش روابط ایران-ترکیه سیاست استراتژیک اصلاحطلبان است. دو کشور میتوانند روابطی مبتنی بر اصل برد-برد، بهویژه در قبال بحران سوریه را برقرار کنند.»
وی از شخصیتهای موثر اصلاحطلبان، عضو «سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی» و منتقد حکومت ایران، از جمله در رابطه با سوریه است. او پس از انتخابات سال 2009 ایران و اعتراضات پس از آن هفت سال زندانی شد. مشروح مصاحبه آناتولی با تاجزاده در ادامه میآید:
- روابط ایران و ترکیه در آینده را چگونه پیشبینی میکنید؟
«هر اندازه که روابط ایران با همسایگان، بهویژه ترکیه گسترش یابد و مراودات بیشتر شود، به سود مردم ما خواهد بود. اصلاحطلبان ایران از این روند حمایت میکنند. ما روند گسترش رابطه با همسایگان کشورمان را جزئی از آرمانهای خود میدانیم، چون مانع ایجاد تنشهای جدید در منطقه خواهد شد.
با اعمال چنین سیاستی فشار جدیدی بر ملت ایران وارد نخواهد شد و امکان رشد و توسعه اقتصادی با هزینه کمتر و سرعت بیشتر فراهم میشود. گسترش روابط ایران-ترکیه سیاست استراتژیک اصلاحطلبان است. آنها معتقدند دو کشور میتوانند روابط مبتنی بر اصل برد-برد، به ویژه در قبال بحران سوریه را برقرار کنند و به نقاط مشترک و مفیدی دست یابند.»
- رویکرد جریان اصلاحطلب نسبت به تحولات اخیر ایران و منطقه چگونه است؟
«شعار اصلاحطلبان، دموکراسی در خانه و صلح در منطقه و جهان است. باید براساس اصل ایران برای همه ایرانیان، فعالیت تمام شهروندان خواهان استقلال و حفظ یکپارچگی کشورشان آزاد باشد. باید مسیر را برای فعالیت و اظهارنظر افراد و گروههایی که با قهر و خشونت مخالف و ملتزم به حرکت در چارچوب قانون هستند باز کرد.
منتقدین باید بتوانند در مدیریت ایران مشارکت کنند. با اجرای این روند راه برای پیشرفت ایران فراهم میشود و به سمت گسترش صلح و دوری از جنگ و تروریسم در منطقه حرکت خواهیم کرد. ما از هر حرکتی که دولت و حکومت ایران در این راستا انجام دهد، حمایت، و اقدامی را که کشور ما را به سمت جنگ و درگیری سوق دهد نقد و نفی میکنیم.»
- سیاست ایران در منطقه، بهویژه سوریه را چگونه ارزیابی میکنید؟
«من منتقد سیاست ایران در سوریه هستم. تقریبا تمام کشورهای منطقه، از جمله دولت سوریه در قبال این کشور دچار اشتباه شدند. مخالفین بشار اسد فکر میکردند که طی مدت کوتاهی قادر به حذف او هستند و بسیاری از واقعیتهای سوریه را نادیده گرفتند.
بشار اسد گمان میکرد که میتوان همانند گذشته با یک سرکوب خونین طی یکی دو ماه آرامش را به سوریه بازگرداند. همانطور که گفتم هر دو طرف دچار اشتباه شدند؛ یعنی کشورهای منطقه؛ مانند عربستان سعودی، ترکیه، ایران و حکومت سوریه در قبال این کشور اشتباهاتی انجام دادند.
دچار جنگ نیابتی در سوریه شدیم. امیدوارم پس از شکست سنگین داعش، راه برای ایجاد تغییر دموکراتیک در سوریه و تدوین قانون اساسی جدید و انتخابات عادلانه در این کشور باز شود. همه نظر و خواست شهروندان سوریه در داخل و خارج این کشور را بپذیرند. فرصت خوبی برای جهت کاستن از شدت جنگ و تروریسم در منطقه فراهم شده است.»
- واکنش آتی دولت حسن روحانی به خروج آمریکا از برجام و اعمال مجدد تحریمها علیه ایران چگونه خواهد بود؟
بخش عمده مشکلات جامعه ما در ماههای اخیر مربوط به تحریمهای ظالمانه ترامپ علیه ایران ماست. ایران تمام تعهدات خود درقبال برجام را انجام داده و هیچ دلیلی برای ایجاد فشارهای جدید بر کشور ما وجود ندارد. به همین دلیل، غیر از اسرائیل و عربستان سعودی، هیچ کشور دیگری با این تحریمها موافقت نکرد.
روحانی میخواهد ایران در برجام بماند، چون میتوان از این طریق ترامپ را در انزوا قرار داد و از همکاری کشورهای مختلف بهره برد. اتحادیه اروپا، روسیه، چین، ترکیه و غیره نیز خواهان ماندن ایران در برجام هستند. آنها میخواهند امکان استفاده از مزایایی که جهان برای ایران در نظر گرفته است باز باشد.
تداوم برجام به سود صلح در منطقه و جهان است و حربه بزرگی برای مهار یکهتازیهای دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا به شمار میرود. بنده در کل نسبت به تداوم برجام خوشبین هستم. خروج از توافق هستهای تبعات منفی سیاسی و اقتصادی و حتی روانی و تبلیغاتی برای مردم ایران در پی خواهد داشت.»
