سخنان نامزدهای انتخابات ایران درباره برجام و تحریم‌ها

استانبول/خبرگزاری آناتولی

در مناظره دوم کاندیداهای انتخابات ریاست جمهوری در ایران از نامزدها سوال شد در خصوص چه راهکار موثری برای حفظ حقوق ملت ایران در موضوع هسته ای و رفع تحریم ها با توجه به توافق برجام خواهید داشت و چگونه می توانید با بد عهدی آمریکا مقابله کنید؟

-ابراهیم رئیسی:

برجام یک توافقی است که براساس مذاکرات و آنچه دولت با همه اشکالاتی که دارد و از رسانه‌ها هم اشکالاتی که در برجام وجود دارد مطرح شده ولی چون سند ملی مورد توافق است باید این تعهد از ناحیه ما و طرف‌های مقابل به رسمیت شناخته شود.

ما در این سند، ما در اجرا هم پیشگام شدیم، هم به صورت تمام اجرا کردیم پیام هایی که داده شده یرای ما مشکل ایجاد کرده است هیچ اتفاقی با برجام در سفره مردم اتفاق نیافتاد.

-مصطفی میرسلیم:

برجام این حسن را داشت که همه فهمیدن ما همواره بدنبال استفاده صلح آمیز از هسته ای هستیم. به لحاظ مذاکرات و متنی که آماده شده و به توافق رسیده بین ایران و شش کشور دیگر چطور می شود که قبل از مذاکرات دانش هسته ای بالنده را داریم و تحریم ها هم برقرار است.

بعد از مذاکرات هم تحریم ها تشدید می شود و اما دانش هسته ای خیر.چگونه در آینده می توانیم این حقوق هسته ای که حقوق ملت ایران است را در چارچوب همان برجامی که امضا شده است و هیچکدام از طرف ها نسبت به تعهدات وفا نکرده اند اجرا کنیم. بسیاری از تاسیسات را بتن ریخیتم اما در مقابل تحریمها نمی دانیم چه کنیم.

محمدباقر قالیباف:

تحریم و این قرارداد برجام موجود حتما یک سندی است که مورد احترام همه دولت ها خواهد بود و طبیعتا طرف مقابل هم مکلف است که به عهد خودش عمل کند. نکته ای که مهم است امروز در اجرای برجام چه کردید؟ نکاتی را آقای رئیسی بیان کردند در اجرای برجام آثارش برای مردم ما چه بوده است؟

امروز از مردم وقتی سوال می کنیم ایا روزی که برجام در دستور کار بود معنی اش این بود که گشایشی در کار اقتصادی صورت می گیرد ولی این اتفاق مردم ما احضارشان این است که به درستی این اتفاق نیفتاده است.

من معتقدم اگر هم بخشی از اینها حل هم بشود باز مشکل مردم حل نمیشود چون اشکالات ما در سیستم اداره اجرایی دولت است این دولت با روش کاری که دارد با نگاهی که دارد که این نگاه را من توضیح دادم یعنی وقتی جلوگیری از قاچاق کالا و ارز می شود وقتی وارداتچی ها انجام می دهند وقتی به مردم ظلم می‌کنند باز دوباره این 4 درصدی ها بهره مند می شوند.

ما باید دو کار انجام می دهیم هم حق‌مان را از برجام بگیریم هم از 4 درصدی‌ها. برجام الان شده تا این تاریخش حداقل مرکز واردات اروپایی‌ها به ایران نگاه کنید چقدر کالا به ما فروخته‌اند، سودش برای 4 درصدی‌ها و زحمتش برای مردم مانده است.

-حسن روحانی:

خیلی مهم است که مردم ما به این مسئله مهم توجه کنند که افرادی که امروز کاندیدا هستند باید به طور خیلی صریح به مردم بگویند با برجام می‌خواهند چکار کنند با دنیا چطور می خواهند تعامل کنند و برای اجرای برجام اگر برجام یک توافقی هست که مورد قبول است پس چرا این همه در خیابانهای تهران بیلبورد زدید و فحاشی کردید به مذاکره کننده.

اگر می‌گویید میدان جنگ است که درست هم است وقتی دیپلمات های ما در مذاکره بودند شما چه کردید؟ چه حرف‌های نامربوطی بعضی ها زدید همانند مخالفین مردم ایران که صهونیست ها و وهابی ها و تندروهای آمریکا مخالف بودند.

یک عده ای همراه آنها شروع کردند به مخالفت کردند. مردم باید بدانند با زحمات فراوان برجام به دست آمده برجام یعنی تمام تحریم های هسته ای بردشته شده است اگر شما می گویید، برادشته شده است اگر شما می‌گویید تحریم‌ها مانند بگویید کدام است.

اگر برجام نبود نفت ما به جای یک میلیون بشکه می شد دویست هزار بشکه و شما این وعده و عیدها را امروز چطور برآورده می شد کما اینکه هیچ کدام برنامه و حساب و کتاب ندارد.

به صراحت به مردم بگویید در برابر برجام چه می کنید همه شما مخالف بودید وقتی ترامپ آمد خوشحال بودید که برجام را پاره می کند. امروز مردم باید بدانند که دوباره تحریم بر می گردد تقابل بر می گردد یا نه؟ شما چقدر در مسائل خارجی و داخلی؟

آقای رئیسی در مسئله هسته‌ای چه اطلاعاتی دارید که دارید قضاوت می‌کنید؟ در فناوری وضع ما امروز بهتر شده از گذشته، اراک ما دارد به بهترین شکل بازسازی می شود.

-مصطفی هاشمی طبا:

ما اگر می خواهیم یک مسئله ای را بررسی کنیم به سابقه تاریخی آن باید نگاه کنیم. ساختمان پلاسکو در سه ساعت فرو ریخت و در بیست روز آواربرداری شد.

درحالیکه ما از طرف قدرت های بزرگ تحریم شده بودیم چون کبک بعضی ها سر خودشان را زیر برف بردند و گفتند که تحریم اثر ندارد. از همان کشورهایی که ما را تحریم کرده بودند کالاها را گرانتر خریدند و

پنجاه دستگاه اتومبیل سوپر لوکس با همان پول نفت که با واسطه می فروختند خریدند و وارد کشور کردند تا بگویند ما تحریم نیستیم. برجام مشکلاتی دارد که یقینا در هر معاهده ای مشکلاتی هست و هر دولتی در یک معاهده دو طرفه یا چند طرفه می خواهد به نفع خود بهره ببرد.

همانند دولت جنگ دولت آن موقع با سهمیه بندی کالاها با کنترل قیمت کالاها با کنترل ارز، با 500 هزار بشکه فروش نفت و نفت 7 دلار توانست مملکت را اداره کند در زمان تحریم نیز باید چنین کاری را انجام می دادیم.

وقتی برای پز دادن شروع به ولخرجی کردیم و خزانه مملکت را تهی کردیم بعضی از دوستان کف می زدند و تایید می کردند. الان که تحریم ها برطرف شده است این شکل و حالت را بر خودشان می گیرند.

-اسحاق جهانگیری:

مردم در جریان هستند که وقتی دولت یازدهم سر کار آمد وضعیت چطور بود این دولت در همه زمینه ها موفق بود، ممکن است که ما نواقصی داشته باشیم و قبول داریم برجام یکی از موفقیت های بزرگ ایران است، حق هسته ای را به ثبت رساندیم.

تحریم های ظالمانه را برداشتیم، ایران هراسی به ایران دوستی تبدیل کردیم اگر برجام به نتیجه نمی رسید صادرات نفت ما متوقف میشد مردم ایران جوری می شد که تمام مردم باید وضعیت نابسامانی از نظر اقتصادی می داشتند.

کشور ما امروز با افتخار آماده توسعه است امروز 2/5 میلیون بشکه نفت صادر می کنیم ده ها میلیارد دلار پولمان را که توقیف کرده بودند آزاد کردیم کشتی که به ایران میخواست بیاید و بیمه نمی شد امروز همه مشکلاتش رفع شده است.

-رئیسی در سخنان پایانی خود در این خصوص گفت:

آقای روحانی شاید در ذهنشان باشد. چون یک ملاقاتی بود بین ما و ایشان قبل از این قضایا. من در رابطه با مسائلی در خصوص ان پی تی گفتند که گزارشاتی شده شما در جریان هستید گفتند که الان فرصت نیست و بعدا صحبت می کنیم.

من اطلاعاتم در خصوص برجام و موضوعات سیاست خارجی در جلساتی که شرکت کردم نمی گویم به اندازه دیپلمات ها اما بسیار زیاده بود و در جریان مسائل سیاست خارجی هستم.

نکته دوم برای سیاستمدارانی که برای برجام زحمت کشیدند ارزش قائلم. اما در این قضیه چه اتفاقی قرار بود بیفتد. قرا ببود هم چرخ اقتصاد بچرخد و هم چرخ سانتیرفیوژها. واردات و صادرات الان این رکودی که جملگی وارد شده است نتیجه تحریم های بانکی است.

به آقای سیف گفتیم چه می کنید در این خصوص گفتند تا الان هیچ. آقای طیب نیا وزیر اقتصاد گفتند که ما مسئله بانکی مان مسئله همچنان باقی است و فلج است مسائل اقتصادی. آقای ظریف گفتند که آمریکایی ها نه به متن و نه به روح آن پایبند هستند.

الان تحریمی که در رابطه با حوزه بانکی است یک بانک دست چندم متوسط در ترکیه یک بانک متوسط در فلان کشور گفته اند ال.سی.ها بی اعتبار هستند. ما در رابطه با تحریم بانکی که اساس گردش مسائل بانکی کشور است، حوزه اقتصادی در مسائل بانکی است این تحریم ها باقی است خودشان می گویند بر نمی داریم. ما نمی توانیم از سوی آنها حرف بزنیم.

ما معقتدیم در مقابل دشمن به هیچ عنوان نباید ضعف نشان داد آنچه من بیان کردم به عنوان ضعف های حین مذاکره، اظهاراتی که نباید می‌شد، اگر آنها ببینند با یک دولت مقتدر طرف هستند، دولتی که حقوق ملت ایران گذشت ندارد این مسئله نمود پیدا می کند در بازار.

مثلا در مسئله منا، جریانی که اتفاق افتاد، 500 خانواده ما کسانشان در منا جان دادند و جان باختند به شهادت رسیدند چند روز دولت شما ببینید روزها گذشت و همچنان اینها جنازه ها نمی دادند اگر رهبری با اقتدار آن اظهارات را نمی گفتند بعد از یک ساعت ورق برگشت. نگاه ملتمسانه با نگاه اقتدار متفاوت است.

ما معتقدیم آن چیزی که الان اتفاق می افتد، برجام، هر دولتی سر کاربیاید باید نسبت به آن تعهد داشته باشد. اگر مجلس شورای اسلامی تعهد را رد نکند و مورد توافق جمهوری اسلامی باشد باید به آن متعهد باشیم. ما به تعهدات وفاداریم. ما باید بدانیم نسبت به گره و مشکلات اقتصادی مردم چه کنیم؟