18 آگوست 2021•بهروزرسانی: 19 آگوست 2021
استانبول/محمد اوزتورک/خبرگزاری آناتولی
عارف علوی، رئیس جمهور پاکستان در گفتوگو با خبرگزاری آناتولی اظهارداشت: ترکیه و پاکستان باید در روابط خود «قواعد مخالف با نظام حاکم بر جهان» را برجسته سازند.
علوی که به منظور شرکت در مراسم به آب انداختن نخستین ناوچه ساخته شده در ترکیه در چارچوب پروژه «MİLGEM» به استانبول سفر کرده، تاکید کرد که پاکستان و ترکیه در زمینه همکاری دارای پتانسیل و قابلیتهای زیادی هستند.
مصاحبه خبرگزاری آناتولی با عارف علوی رئیس جمهور پاکستان به شرح زیر است:
پاکستان و ترکیه به منظور افزایش و توسعه سطح همکاری های موجود چه برنامهای پیشروی خود دارند؟
- به نظر من فرصتهای بی نظیری وجود دارد. جهان به سرعت درحال تغییر است و قطب بندیهای جدیدی درحال شکل گیری است. به همین دلیل نیز ترکیه و پاکستان در بسیاری زمینه ها دارای قابلیت و پتانسیل زیادی هستند.
جامعه جهانی به جای تمرکز بر اصول و قواعد مشخص، مدت طولانی است که مشغول تمرکز بر مشکلات و اختلافات جزئی مانند مسئله کشمیر، قبرس و قرهباغ کوهستانی است.
در چنین شرایطی کشورها و اقتصادهای درحال شکوفایی مانند ترکیه و پاکستان، دارای فرصت مناسبی به منظور تمرکز بر رویکردی که اصول اخلاقی در آن بر اختلافات و منافع برتری دارد، هستند.
پتانسیل موجود در روابط ترکیه و پاکستان بسیار بزرگ است. هم اکنون رهبران ترکیه و پاکستان برای نخستین بار درحال مطلع کردن جهان نسبت به خطرات اسلامهراسی و بیگانه ستیزی هستند.
درحالی ترکیه و پاکستان رسیدن به حجم تجاری 5 میلیارد دلار برای سال 2023 را هدفگذاری کرده اند که روابط تجاری میان دو کشور هم اکنون کمتر از این میزان است. نظرتان در این باره چیست؟
- دیروز با رئیس جمهور اردوغان گفتگوی مفصلی انجام دادم. طی این دیدار متوجه شدیم که هر دوی ما درباره چگونگی رشد حجم تجاری میان دو کشور نگرانیهایی داریم. در وزارتخانههای تجارت ترکیه و پاکستان کارگروه های ویژهای به منظور رصد تجارت میان دو کشور وجود دارد.
به عنوان مثال حجم سرمایه گذاری ترکیه در پاکستان در سطح بالایی قرار دارد. در شرایط کنونی به پتانسیل واقعی مراودات تجاری میان ترکیه وپاکستان دست نیافته ایم. برای دستیابی به حجم تجارت 5 میلیارد دلاری هدف گذاری کرده اسم. هم اکنون جهان در حال کوچک تر شدن است و اقتصاد حمایتی در حال رشد است. در چنین شرایطی کشورهای برادری چون ترکیه و پاکستان میتوانند با افزایش همکاریها اقتصاد خود را تقویت کنند.
نظرتان درباره همکاری ترکیه و پاکستان در حوزه صنایع دفاعی چیست؟
- همکاری دو کشور در بخش صنایع دفاعی در سطح خوبی قرار دارد. هم اکنون بر تولید هلیکوپترهای «T129 ATAK» متمرکز شده ایم. همچنین پیشرف خوبی در همکاری دو کشور در مورد ساخت زیردریایی و جنگندههای نسل پنجم صورت گرفته است.
نخستوزیر و فرمانده ارتش پاکستان به شکل متناوب درباره انتقال از دوره ژئوپلیتیکی به دوره ژئواقتصادی صحبت میکنند، این به چه معنی است؟
- این یک تغیر سیاسی مهم است. چین طی 15-20 سال گذشته در حال توسعه پروژه یک کمربند، یک جاده بوده است. در چنین شرایطی پاکستان به مسیر تجاری سودآوری در آسیا مبدل شده است. استفاده چین و کشورهای آسیای میانه از مسیر پاکستان به منظور دستیابی به دریاهای آزاد، این مسیر را به شدت کاهش میدهد. به همین دلیل نیز پاکستان برای کشورهای آسیای میانه، چین و افغانستان مسیر مهمی به شمار میرود.
آیا میتوان منتظر صلح در افغانستان طی روزهای آتی بود؟
- من و کشورم پاکستان در این باره امیدوار هستیم. پاکستان همواره خواستار صلح در افغانستان بوده و طی 40 سال گذشته رویکرد مثبتی را اتخاذ کرده است.
پس از پایان اشغالگری شوروی همواره متذکر شدیم که جنگ راه حل مشکلات در افغانستان نیست. اما کشورهای دیگر تنها پس از هزینه تریلیونها دلار این گفته پاکستان را باور کردند.
ترکیه و پاکستان درباره ایجاد صلح در افغانستان چه اقدامات مشترکی میتوانند انجام دهند؟
- هم اکنون ترکیه و پاکستان نیز مانند دیگر کشورها منتظر افتادن آبها از آسیاب و آرام شدن اوضاع هستیم. به نظرم خیلی چیزها درباره افغانستان طی روزهای آینده مشخص خواهد شد.
تاکنون شاهد کشتار و قتلعام در افغانستان نبوده ایم. به طالبان توصیه کردم که در صورت تسلط بر افغانستان باید با گذشت باشید و مانند نلسون ماندلا عفو عمومی صادر کنید.
مردم پاکستان استقبال بی نظیری از سریال تاریخی «رستاخیز» انجام دادند و با مشهور شدن این سریال، دو کشور تولید مشترک سریال «لالای تُرک» که درباره عبدالرحمان پیشاوری نخستین خبرنگار خبرگزاری آناتولی در دهه 1920 در پاکستان است را آغاز کردند. نظرتان در اینباره چیست؟
- داستان این سریال از سالهای 1880 یعنی پیش از تاسیس کشور مستقل پاکستان آغازمیشود و باعث تقویت روابط ترکیه و پاکستان خواهد شد. رابطه محکمی میان دو کشور به دلیل اشتراکات دینی وجود دارد. در آن دوره پاکستان جریان خلافت را آغاز کرد.
علاوه بر سریال رستاخیر پروژه های دیگری چون یونس امره و لالای ترک نیز وجود دارند. این پروژه ها باعث آشنایی مردم با گذشته پرافتخار خود میشود و این نیز به تمرکز جوامع برای پیشرفت کمک می کند. با بیشتر شدن چنین جریانی میتوان انتظار رنسانس بود.
در همین رابطه ترکیه و پاکستان با رویکرد صلح جویانه خود در رابطه با مسائلی چون کشمیر و قبرس می توانند نقش بزرگی در تغییر رویکرد سازمان ملل نسبت به این مسائل شوند.
پس از آتش بس فوریه گذشته در نقاط کنترل مرزی میان هند و پاکستان شاهد هیچگونه پیشرفتی در روابط دو کشور نبوده ایم. وضعیت مذکرات میان دو کشور در چه سطحی قرار دارد؟
- هند دارای رویکردی جنگ طلبانه است و اهمیتی به صلح نمیدهد. هند با سریلانکا، نپال و چین نیز دارای مشکل است و اینک نیز با مردم خودشان درگیر شده اند. در پی نوشتن دوباره تاریخ با استفاده از ایجاد شکاف میان شهروندان خود دارند.
به جامعه جهانی درباره ابعاد این اقدامات هشدار دادیم. هند قانون تبعیض آمیز شهروندی را تصویب کرد. همچنین تلاش میکند وضعیت جمعیتی کشمیر را تغییر دهد.
صلح در بخشی از کشمیر که در پاکستان قرار دارد، برقرار است. اما در بخش هندی از فعالیت خبرنگاران و نظارت کارشاناسان سازمان ملل جلوگیری میشود.
باور دارم که ترکیه و مردم آن از ما حمایت می کنند. در این فرصت می خواهم استفاده کرده و به ترکیه و آذربایجان به دلیل حل مساله قره باغ که رسانه ها و جامعه جهانی چشم و گوش خود را بر روی آن بسته بودند، تبریک بگویم. امیدوار هستم که روزی مساله قبرس شمالی نیز حل و فصل شود.
در صورت همکاری مشترک ترکیه و پاکستان، هرگونه پروپاگاندای هند بی اثر خواهد بود. همه دنیا نیز متوجه شده که هند با انتشار اخبار جعلی درپی شستشوی افکار عمومی درباره مساله کشمیر است.
