Mavi tik ne kadar güvenli?
Sosyal medya, gündelik hayatın önemli bir parçası. İçinde çok zaman harcanıyor. Her defasında çekici ama güvensiz bir ortamda akıcı ama belirsiz bir yolculuk yaşanıyor. Boşluk bırakmaya gelmiyor. Ününüzden, gücünüzden vb. çıkar elde etmek isteyen fırsatçılar, kimliğinizle sahte hesaplar oluşturabiliyor. Sanal alemde gerçek kimliğinizle yoksanız, dijital kimlik hırsızları başınıza dert açabiliyor.
- Yerli sosyal ağımız Yaay ve Donald Trump'ın kendi sosyal ağı Truth'ta da benzer şekilde doğrulanmış rozetler verilmekte.
- Twitter hariç diğer tüm sosyal ağlarda, bu rozeti almak için bazı kanıtlar sunmanız gerekiyor. Tanınmış kişi sosyal ağın doğrulanmış rozet verdiği mesleği aktif olarak icra ettiğinizi belirten dokümanları sağladığınızda, bu ikonu profilinize ekletebiliyorsunuz.
- Bazı ajanslar ve kişiler, hak etmediği halde bu rozeti alabilmek için 2 yolu tercih edebiliyorlar. Bunlardan ilki, sahte belgeler sunmak. Diğeri de sosyal ağ içerisinde rüşvet alan kişilerle irtibata geçmek.
- Twitter'da ise para veren herkes bu rozeti alabildiği için bir anlamı kalmadı diyebiliriz. Tüm bunları göz önünde bulundurduğumuzda, Twitter haricindeki diğer ağlardaki doğrulanmış rozetlerin daha güvenilir olduğunu ama her zaman için bir soru işareti barındırdığını unutmamak gerekir.
Konuya bir de dezenformasyon yönünden bakalım. Sorulması gereken bir soru da şu: Mavi tik sahibi sosyal medya kullanıcılarının paylaştığı bilgilere güvenebilir miyiz? Bu hesaplardan paylaşılan her bilgi doğru mudur?
Bu sorunun yanıtı mavi tik sahibinin dezenformasyon konusunda ne kadar bilinçli olduğuyla ilgili. Mavi tik hesaplı kullanıcılar kimliği belirli, onaylı hesaplar. Bu yüzden psikolojik olarak güven duygusu yaratıyor. Ancak bazı mavi tikli hesap sahibi kullanıcılar yaygın dezenformasyon tuzağına düşebiliyor. Gerçeği yansıtmayan bilgileri kasten ya da yanlışlıkla yayabiliyor.
AA Teyit Hattı’nın bugün yayımladığı “Yıkımın gizlenmesi için deprem bölgesinin havadan görüntülenmediği iddiası” maddesine bir göz atın. Teyit Hattı’nın yalanladığı o iddiayı ortaya atan hesabın mavi tik sahibi bir sosyal medya kullanıcısı olduğunu göreceksiniz.
İddia ya da paylaşım sahibi mavi tikli kullanıcı olsun ya da olmasın, dezenformasyona maruz kalmamak için yapmanız gereken şu: mavi tik hesaplı kullanıcıların paylaşımlarına da gözü kapalı bir şekilde inanmayın, o iddiaları sorgulayın, kişisel teyit mekanizmanızı harekete geçirin.
Sosyal medyada güven arayışı, işte bu etkilerin sonunda ortaya çıkan bir reaksiyon. Yalanlarla, sahtecilikle tuzağa düşürülme, aldatılma, dolandırılma, manipüle ve provoke edilme gibi eylemlere karşı bir korunma ihtiyacının sonucu. Mavi tik rozeti de bu ihtiyaca karşılık geliyor ve enformatik bombardımana maruz kalan gerçek kişiye kalkan oluyor.
Peki ama mavi tik rozeti, ne kadar güvenli? Bu rozet, Twitter, TikTok ve Instagram gibi sosyal medya platformlarında kişinin hesabının doğrulanması sonucu veriliyor. Hesabın, gerçek ve güvenli olduğunu ifade eden bir onay sembolü. Hesapta kullanıcı adının yanında rozet bulunabilmesi için kişinin kimlik doğrulaması yaptırması gerekiyor. Platform, rozete sahip olmak isteyen hesabın koşullara uyumunu değerlendiriyor.
Doğrulama rozetini bir dalgakıran olarak görmek mümkün. Ancak doğal afet ve terör olayları gibi zamanlarda fırtına kopan Twitter’da dezenformasyon tehlikesini engelleyebilir mi? Sahte belgeyle alınabilen, edinebilmek için sosyal ağda para ödenen kişilerle irtibat kurmanızı gerektiren mavi tik rozeti, ne kadar güvenlidir?
ShiftDelete.Net kurucusu ve teknoloji yazarı Hakkı Alkan, mavi tiki AA Teyit Hattı'na değerlendirdi.
- Bazılarında renk mavi olsa da tam Türkçe karşılığı "Doğrulanmış Rozet" olan bu ikonlar, Twitter başta olmak üzere, Instagram, Facebook, YouTube, Twitch, Discord, TikTok gibi hemen hemen tüm sosyal medya hesaplarında kullanılıyor.
- Yerli sosyal ağımız Yaay ve Donald Trump'ın kendi sosyal ağı Truth'ta da benzer şekilde doğrulanmış rozetler verilmekte.
- Twitter hariç diğer tüm sosyal ağlarda, bu rozeti almak için bazı kanıtlar sunmanız gerekiyor. Tanınmış kişi sosyal ağın doğrulanmış rozet verdiği mesleği aktif olarak icra ettiğinizi belirten dokümanları sağladığınızda, bu ikonu profilinize ekletebiliyorsunuz.
- Bazı ajanslar ve kişiler, hak etmediği halde bu rozeti alabilmek için 2 yolu tercih edebiliyorlar. Bunlardan ilki, sahte belgeler sunmak. Diğeri de sosyal ağ içerisinde rüşvet alan kişilerle irtibata geçmek.
- Twitter'da ise para veren herkes bu rozeti alabildiği için bir anlamı kalmadı diyebiliriz. Tüm bunları göz önünde bulundurduğumuzda, Twitter haricindeki diğer ağlardaki doğrulanmış rozetlerin daha güvenilir olduğunu ama her zaman için bir soru işareti barındırdığını unutmamak gerekir.
Konuya bir de dezenformasyon yönünden bakalım. Sorulması gereken bir soru da şu: Mavi tik sahibi sosyal medya kullanıcılarının paylaştığı bilgilere güvenebilir miyiz? Bu hesaplardan paylaşılan her bilgi doğru mudur?
Bu sorunun yanıtı mavi tik sahibinin dezenformasyon konusunda ne kadar bilinçli olduğuyla ilgili. Mavi tik hesaplı kullanıcılar kimliği belirli, onaylı hesaplar. Bu yüzden psikolojik olarak güven duygusu yaratıyor. Ancak bazı mavi tikli hesap sahibi kullanıcılar yaygın dezenformasyon tuzağına düşebiliyor. Gerçeği yansıtmayan bilgileri kasten ya da yanlışlıkla yayabiliyor.
AA Teyit Hattı’nın bugün yayımladığı “Yıkımın gizlenmesi için deprem bölgesinin havadan görüntülenmediği iddiası” maddesine bir göz atın. Teyit Hattı’nın yalanladığı o iddiayı ortaya atan hesabın mavi tik sahibi bir sosyal medya kullanıcısı olduğunu göreceksiniz.
İddia ya da paylaşım sahibi mavi tikli kullanıcı olsun ya da olmasın, dezenformasyona maruz kalmamak için yapmanız gereken şu: mavi tik hesaplı kullanıcıların paylaşımlarına da gözü kapalı bir şekilde inanmayın, o iddiaları sorgulayın, kişisel teyit mekanizmanızı harekete geçirin.
diğer haberler
