Kayseri'nin Sarıoğlan ilçesi Palas Mahallesi'nde yaşayan 63 yaşındaki İlhan Gökkurt, Palas Tuzla Gölü'nden çıkardığı tuzla ailesinin geçimini sağlıyor.
Palas Ovası'nda bulunan gölde bulunan tuz, mahallede yaşayan birçok kişi için geçim kapısı oldu. Yaklaşık 50 kişinin gölden çıkardığı yıllık 2 bin tona yakın tuz, yöre halkının sofralarını lezzetlendiriyor.
Tuz, alanın 2020 yılında yayımlanan kararnameyle "kesin korunacak hassas alan" ilan edilmesiyle sadece geleneksel yöntemlerle çıkarılabiliyor.
Mahalle sakinlerinden İlhan Gökkurt da tuz çıkarma mevsimi gelince, "Huri" adını verdiği atıyla sabahın ilk ışıklarıyla yola çıkıyor.
Yaklaşık 2 kilometrelik yoldan sonra göle ulaşan Gökkurt, gölün zemini yumuşamadan günlük tuzunu çıkarıyor.
Batmamak için ayağına "helik" adı verilen geniş tahta giyen Gökkurt, plastik bir bidona doldurduğu tuzu kenara çekiyor.
Burada torbalara doldurduğu tuzu at arabasıyla evine götüren Gökkurt, mahsulünü ise yöre halkına satıyor.
İlhan Gökkurt, AA muhabirine, 11 yaşında inşaatlarda çalışmaya başladığını, İstanbul, Ankara, Muğla, Antalya ve Bursa gibi Türkiye'nin birçok kentinde çalıştığını söyledi.
Mesleğini Rusya, Suudi Arabistan, Libya, Irak ve KKTC'de de yapma imkanı bulduğunu belirten Gökkurt, "Bu süre zarfında boş kaldığım, inşaata gitmediğim zamanlarda babamdan, dedemden öğrendiğim tuz çıkarma işini yapıyorum. 3 yıl önce emekli oldum, ondan sonra daha çok tuz çıkarmaya başladım." diye konuştu.
Günlük ortalama 10 torba tuz çıkardığını dile getiren Gökkurt, hava ısınınca ara verip gün batımına yakın tekrardan göle geldiğini anlattı.
Göldeki tuz miktarının yıllara göre değiştiğini vurgulayan Gökkurt, "Geçen sene tuz yoktu. Bu sene iyi tuz var. Köyden birçok kişi tuz çıkarıyor." dedi.
Tuz satarak geçimini sağlayan kişi sayısının yıllar içinde azaldığını kaydeden Gökkurt, "Dedem de buradan tuz çıkarırdı, babam da. Ben de çıkarıyorum. Öğrensin diye bazen torunumu da getiriyorum. Bu bizim köyün bir geçim kaynağı, geleneği." ifadesini kullandı.
Gökkurt, tuzun yöre halkı tarafından hamur, peynir, salamura ve salça yapımında kullanıldığını anlattı.
Gölden tuz çıkarmanın oldukça zor olduğuna işaret eden Gökkurt, herkesin bu işi yapamayacağını söyledi. Bazen balçığa battığını belirten Gökkurt, şunları kaydetti:
"Herkesin yapabileceği bir iş değil. Bu helikle kimse yürüyemez. Çocukluğumuzdan itibaren alıştığımız için heliklerle yürüyoruz. Balçığa battığımız da oluyor. Yeri geliyor ayağımız takılıyor veya heliğe basıyoruz. Yeri geliyor kolumuza kadar çamura giriyoruz, yüzümüz çamur oluyor. O şekilde balçığa batıyoruz. Çok zor, bu tuzu kimse çıkaramaz. Bu iş genelde Palas Mahallesi'ne aittir."
Tuz çıkarmak için farklı mahallelerden gelen birçok kişiye helik verdiğini ifade eden Gökkurt, balçığa batanların işi bıraktığını ve bir daha geri gelmediğini sözlerine ekledi.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
