Güncel restorasyon çalışmaları nedeniyle tartışmalı sosyal medya içeriklerine konu olan Ayasofya-i Kebir Camisi'ne dair uzun yıllardır gündemde olan bir iddia tekrar dolaşıma sokuldu. Çalışmalar sırasında yerinden çıkan bir taşın arkasından İbranice yazılar çıktığı öne sürüldü.

ARKA PLAN VE İDDİALAR

Sosyal medyada bir kullanıcı, Ayasfoya-i Kebir Camisi'nin sütununun kırıldığını ve içinden İbranice yazılmış kağıtların çıktığını iddia etti. Gönderide, camide bulunan İbranice belgeleri gösterdiği öne sürülen fotoğraf da paylaşıldı.

Paylaşımda "Ayasofya’da neler oluyor? Tam da ülkemize papazın geleceği tarihlerde tarihi Ayasofya Camisi'nde ilginç bir olay: Duvar taşı yerinden çıkınca arkasından poşete sarılı İbranice belgeler çıktı! Cemaatin dikkati sayesinde fark edilen 5 parça kağıt üzerindeki yazılar ve çizimler, savcılık talimatıyla Kültür ve Turizm Müdürlüğü uzmanlarınca inceleniyor. Belgelerin Bizans ya da daha eski bir döneme ait olma ihtimali üzerinde duruluyor." açıklaması yer aldı.

BULGULAR

Teyit Hattı, paylaşımdaki fotoğrafları tersine görsel arama yöntemiyle açık kaynaklarda taradı. İddiaya konu olan olayın 4 yıl önce yaşandığı ve fotoğraftaki yazının İbranice olmadığı belirlendi.

Görüntüdeki harfler incelendiğinde, yazının İbranice değil Runik yazı biçimiyle kaleme alındığı anlaşılıyor. Fotoğraftaki harflerin, Runik harflerle birebir uyumlu olduğu gözlemlenebiliyor.

Bağlamından koparılarak servis edilen fotoğrafın ise 2021 yılında kaydedildiği belirlendi. O dönemde de gündem olan yazıların, pek çok habere ve komplo teorisine konu edildiği görüldü.

Tarihçi yazar Murat Bardakçı'nın da konuyla alakalı, 29 Kasım 2021'de bir yazı yayınladığı görülebiliyor. "Ayasofya'daki oyuktan kağıtlarla beraber iki adet de göbek kordonu çıktı" başlıklı yazıda, Bardakçı'nın olayın detaylarını anlattığı okunabiliyor.

Kağıdın 2021 yılının temmuz ayında bulunduğunu belirten Bardakçı, yazının Bizans dönemine ait olduğu iddialarına ilişkin ise, "Ayasofya’da bulunan metin öyle eski asırlardan falan kalmış değildir, kağıdın cinsi ve boyu en fazla birkaç senelik olduğunu göstermektedir." değerlendirmesinde bulundu.

Bir başka haberde ise sanat tarihçisi Selçuk Eracun'un yazılara ilişkin, "Gördüğümüz kadarıyla çok eski değil. Yüzlerce yıllık hikayesi olan bir mektup değil." yorumları yer aldı.Bardakçı ve Eracun, Ayasofya-i Kebir Camisi'nde bulunan kağıtlardan birinin de Romence dualar içerdiğini "ABD'den göç izni almak için yeşil kart başvurusunda bulunan bir kişi tarafından yazıldığını" kayda geçirdi.