Konuşma dilini yapay zeka yardımıyla bilgisayar koduna dönüştürülmesi anlamına gelen 'vibe coding' terimi, Collins Sözlüğü tarafından 2025 yılının kelimesi seçildi.
1979'dan beri yayınlanan Collins sözlüğün tanımına göre "vibe coding" terimi, "bilgisayar kodunun yazılmasına yardımcı olmak için doğal dilden yararlanan yapay zekanın kullanımı" anlamına geliyor. Sözlüğün internet sitesindeki bir blog yazısında ise bu kavram şöyle açıklanıyor: "Kısacası, kodu kendiniz zahmetle yazmak yerine, ne istediğinizi bir makineye söylüyorsunuz."
Terim, 2025 başlarında Tesla'nın eski yapay zeka yöneticisi ve OpenAI'nin kurucu mühendislerinden Andrej Karpathy tarafından, ortaya atılmıştı: "Yapay zekanın, bir kişinin 'kodun varlığını bile unutarak' yeni bir uygulama oluşturmasını sağlaması".
Collins ekibi, terimin ortaya çıkmasından bu yana kullanımında büyük bir artış gözlemlenmesi üzerine 'vibe coding'in yılın kelimesi olarak seçildiğini belirtti.
Yılın Kelimesi Nasıl Seçiliyor?
Collins Sözlüğün'deki sözlük bilimciler, sosyal medya da dahil olmak üzere çeşitli kaynaklardan oluşan 24 milyar kelimelik veritabanı Collins Corpus'u izliyor. Bu verilerden yararlanarak her yıl dönemin öne çıkan yeni ve önemli kelimelerini belirliyorlar.
Collins Sözlüğü Genel Müdürü Alex Beecroft, Perşembe günü yaptığı açıklamada, yılın kelimesi seçilen 'vibe coding' hakkında "Dilin teknolojiyle birlikte nasıl evrildiğini mükemmel şekilde yansıtıyor." ifadelerini kullandı.
Listedeki Diğer Kelimeler Dikkat Çekti
“Vibe coding”, listeye giren tek teknoloji terimi değil. Bir diğeri "clanker" oldu. Ancak bu kelime yapay zekaya çok daha olumsuz bir bakış açısı taşıyor. Star Wars: The Clone Wars dizisinden türetilen "clanker", robotlar, bilgisayarlar veya yapay zeka sistemleri için kullanılan aşağılayıcı bir ifade olarak tanımlanıyor.
Listeye giren terimler arasında "taskmasking" ve "micro-retirement" yer aldı. "Taskmasking", iş yerinde üretkenmiş gibi sahte bir izlenim yaratmak anlamına gelirken, "micro-retirement" ise "kişisel ilgi alanlarına zaman ayırmak amacıyla iki iş dönemi arasında verilen kısa molalar" olarak tanımlanıyor.
Collins Sözlüğü'ne göre, 2025'te sıkça aranan diğer terimler arasında "glaze" ve "aura farming" kelimeleri de ön plandaydı "Glaze", birini "aşırı veya hak edilmemiş şekilde övmek" anlamına gelirken, "aura farming" ifadesi, "kendine özgü ve çekici bir imajı bilinçli olarak oluşturma çabasını" anlatıyor.
Geçmiş Yılların Kelimeleri
Collins’in 2024 yılı Yılın Kelimesi "brat" olmuştu. Bu kelime, "kendine güvenen, bağımsız ve haz odaklı bir tavır sergileyen kişi" anlamına geliyordu.
2023'te ise ödül, Collins’in "bir sonraki büyük teknolojik devrim" olarak tanımladığı yapay zekaya (AI) verilmişti.