ABD-İsrail-İran savaşı dijital mecralarda da yoğun bir bilgi akışını beraberinde getirdi. Çatışmalar sürerken sosyal medya platformlarında bu gelişmelerle ilişkilendirilen, bağlamından koparılmış görüntüler, eski tarihli içerikler ve manipülatif paylaşımlar hızla dolaşıma sokuluyor. Anadolu Ajansı (AA) Teyit Hattı ise söz konusu paylaşımları açık kaynaklar üzerinden inceleyerek iddiaların doğruluğunu araştırıyor.

1- İsrailli Kanal 12'nin paylaştığı bombardıman uçağı görüntüsü gerçek mi?

İsrail merkezli Kanal 12 televizyonu, 8 Mart'ta yayımladığı canlı yayında ABD'ye ait B-2 bombardıman uçaklarının son günlerde İran üzerinde operasyonlar yürüttüğünü aktardı. Yayın sırasında ekrana taşınan görüntülerin de B-2 bombardıman uçaklarına ait olduğu vurgulandı.

BULGULAR

Anadolu Ajansı (AA) Teyit Hattı, iddia videosunu açık kaynaklardan araştırdı. Yapılan incelemede görüntünün güncel olmadığı ve ABD-İsrail ve İran savaşıyla herhangi bir bağlantısının bulunmadığı belirlendi.

Görüntünün, "Iceman_fox1" adlı YouTube kanalı tarafından 25 Mart 2023'te paylaşıldığı belirlendi. Paylaşımda videonun #dcs, #videogame ve #virtualreality etiketleriyle yayımlandığı ve içeriğin, Digital Combat Simulator (DCS) adlı uçuş simülasyon oyunu kullanılarak oluşturulduğunun belirtildiği görüldü.

2- İsrail ordusunun paylaştığı görüntü güncel mi?

ABD merkezli sosyal medya platformu X'te, İsrail ordusunun Farsça hesabından "İran genelinde askeri havaalanlarını hedef aldık" notuyla bir görüntü paylaşıldı. Paylaşımda, hedefleme kamerasından kaydedildiği anlaşılan ve saldırı anını gösterdiği öne sürülen görüntülere yer verildi.

BULGULAR

AA Teyit Hattı, iddiaya konu videodan alınan ekran görüntülerini tersine görsel arama yöntemiyle açık kaynaklarda inceledi. Yapılan incelemede görüntünün güncel olmadığı ve ABD-İsrail ve İran savaşıyla herhangi bir bağlantısının bulunmadığı belirlendi.

Görüntülerin Haziran 2025'te İsrail Hava Kuvvetleri’nin resmi hesabından da paylaşıldığı anlaşıldı. Orijinal paylaşımın tarihi ortaya çıktıktan sonra söz konusu içerik, ilerleyen saatlerde resmi hesaptan silindi.

3- "Görüntü, ABD gemisinin Yemen füzelerinden kaçarken bombardıman uçaklarını denize düşürdüğü anı gösteriyor" iddiası

ABD merkezli sosyal medya platformu X'te bir görüntü, "ABD uçak gemisi Truman Kızıldeniz'de Yemen füzelerinden kaçmak için keskin ani dönüş yapması 2 adet F/A-18 Super Hornet savaş uçağının denize düşmesine neden oldu." iddiasıyla paylaşıldı. 

BULGULAR

AA Teyit Hattı, iddiaya konu videodan alınan ekran görüntülerini tersine görsel arama yöntemiyle açık kaynaklarda inceledi. Yapılan incelemede görüntünün güncel olmadığı ve ABD-İsrail ve İran savaşıyla herhangi bir bağlantısının bulunmadığı belirlendi.

Görüntünün, ABD Donanması'nın resmi YouTube hesabı tarafından 31 Ekim 2019 tarihinde paylaşıldığı tespit edildi.

4- "Video uçak bileti alamayan İsraillilerin havaalanı çalışanlarına saldırısını gösteriyor" iddiası

ABD merkezli sosyal medya platformu X'te, bankonun arkasındaki görevliler ile bir grup kişi arasında yaşanan tartışma anlarını gösteren video dolaşıma sokuldu. Paylaşımda görüntülerin, Tel Aviv'deki Ben Gurion Havalimanı'nda uçak bileti alamayan İsrailliler ile görevliler arasında çıkan arbede anlarını yansıttığı iddia edildi.

BULGULAR

AA Teyit Hattı, iddiaya konu videodan alınan ekran görüntülerini tersine görsel arama yöntemiyle açık kaynaklarda inceledi. Yapılan incelemede görüntünün güncel olmadığı ve ABD-İsrail ve İran savaşıyla herhangi bir bağlantısının bulunmadığı belirlendi.

Video, 2025 yılında Kudüs'teki bir sinema salonunda ırkçı saiklerle Arap çalışanlara saldıran İsraillileri gösteriyor.

5- Görüntü ABD-İsrail'in İran saldırılarıyla başlayan çatışmalar esnasında mı kayda geçti?

ABD merkezli sosyal medya platformu X'te, canlı yayın sırasında vurulan bir binadan yükselen dumanları gösteren bir video paylaşıldı. Paylaşımda görüntülerin, ABD-İsrail'in İran'a yönelik saldırılarıyla başlayan çatışmalar sırasında kaydedildiği öne sürüldü.
BULGULAR

Videodan alınan ekran görüntüleri tersine görsel arama yöntemiyle açık kaynaklarda incelendi. Yapılan incelemede görüntülerin güncel olmadığı ve ABD-İsrail ve İran savaşıyla herhangi bir bağlantısının bulunmadığı belirlendi.

Görüntünün, İsrail savaş uçaklarının Suriye Genelkurmay Başkanlığı karargahının girişine 16 Temmuz 2025 tarihinde gerçekleştirdiği saldırı anında kayda geçtiği tespit edildi. 

6- "Görüntü, 2021'de Endonezya'da Kovid-19 döneminde kazılan mezarları gösteriyor" iddiası

ABD merkezli sosyal medya platformu X'te, toplu halde kazılmış mezarların yer aldığı bir fotoğraf dolaşıma sokuldu. Paylaşımda söz konusu görüntünün, 2021 yılında Endonezya'da Kovid-19 salgını sırasında kazılan mezarları gösterdiği iddia edildi.

BULGULAR

İddiaya konu olan görüntü, tersine görsel arama yöntemiyle açık kaynaklarda incelendi. Yapılan incelemede fotoğrafın 3 Mart'ta kaydedildiği ve İran'da bir okula düzenlenen saldırıda hayatını kaybeden 183 kız öğrenci ve öğretmen için kazılan mezarları gösterdiği belirlendi.