İran'da Uzmanlar Meclisi, ABD-İsrail'in 28 Şubat'taki hava saldırısında öldürülen İran lideri Ali Hamaney'in ardından liderlik makamına oğlu Mücteba Hamaney'in oy çoğunluğu ile seçildiğini duyurdu.
Mücteba Hamaney'in yeni lider olarak duyurulması ancak kamusal alanda görülmemesi üzerine, konuyla alakalı spekülatif birçok iddia gündeme geldi.
ARKA PLAN VE İDDİALAR
ABD merkezli sosyal medya platformu X'te İran'ın yeni lideri Mücteba Hamaney'in katılamadığı bir toplantıya kendisini temsilen karton maketini gönderdiği iddia edildi.
Kısa sürede gündem olan görüntüler yabancı sosyal medya kullanıcılarının da gündemindeydi.
Video incelendiğinde, basına yansıyan tören görüntülerinde kullanılan arka plan dekoru ile iddiaya konu videodaki dekor arasında belirgin farklılıklar olduğu görülüyor. Dekorun üst kısmındaki mavi zemin üzerine yazılan beyaz yazıların boyutları iki görüntüde aynı değil. Ayrıca dekorun yan tarafında yer alan büyük kırmızı detayların da hem şekil hem de boyut bakımından birbirinden farklı olduğu açıkça anlaşılıyor.
Kartonu tutan kişinin kartonu bir anda yere düşürmesi, düşürdükten sonraki tepkisi ve arkada oturduğu görülen kişinin hareketsiz kalması, videonun dijital müdahale içerdiği savını destekliyor.
Basına yansıyan tören kayıtları incelendiğinde, Hamaney’in törende temsili bir kartonla değil, çerçeve içerisindeki bir fotoğrafla temsil edildiği görülüyor. Resmi haber kaynaklarında da söz konusu törene Hamaney’in kendisini temsil etmek üzere bir karton gönderdiğine dair herhangi bir bulguya rastlanmıyor.
Yabancı doğrulama sayfaları da görüntülerin yapay zeka ile üretildiğini törende Hamaney'in kartondan temsilinin ekranlara gelmediğine dair haberler yayınladı.
Sosyal medyada gündeme gelen bir diğer iddia ise İran resmi kaynaklarının Mücteba Hamaney'in ölümünü duyurduğu iddiasıydı.
Arşiv ve gündem taramasında, Mücteba Hamaney'in öldüğüne dair resmi bir açıklama yayınlanmadığı görülebiliyor. İran Cumhurbaşkanı'nın Yusuf Pezeşkiyan da Telegram'dan yaptığı açıklamada İran'ın yeni lideri Mücteba Hamaney'in sağlık durumunun iyi olduğunu ifade etti.
ABD ve İsrail saldırıları sürerken Mücteba Hamaney'in Tahran'da alışveriş yaparken görüntülendiği iddiası da kısa sürede gündem oldu.
Tersine görsel arama yöntemiyle yapılan araştırmada, görüntülerin İran Radyo ve Televizyon Kurumu (IRIP) tarafından eski bir video olduğu açıklamasıyla servis edildiği belirlendi.
