Galat-ı meşhur: X-raydan geçen besinlerin kimyası bozulur mu?

Ayşenur Cevahiroğlu / 12.09.2023

Yoğun insan sirkülasyonunun yaşandığı, havalimanları, alışveriş merkezleri, kamu binaları ve otobüs terminalleri gibi kalabalık alanlarda güvenliği sağlamak amacıyla x-ray cihazları bulunur. X-ray cihazlarının çalışma prensibinde radyasyonun kullanılmasından dolayı, bu cihazların tükettiğimiz gıdaları olumsuz olarak etkileyip etkilemediği noktasında şüpheye düşeriz. En sonunda gıdaları bu cihazlardan geçirmek istemeyiz. Peki bu bilginin doğruluğu nedir? X-raydan geçen besinlerin kimyası bozulur mu? 

Anadolu Ajansı Teyit Hattı, "X-raydan geçen besinlerin kimyası bozulur mu?" sorusunu Üsküdar Üniversitesi Tıbbi Görüntüleme Teknikleri Bölümünden Öğr. Gör. Elif Ebru Altunsoy Güçlü'ye sordu. Altunsoy-Güçlü, "X-ışını, yüksek enerjili elektromanyetik radyasyonun bir türüdür. X-ışını, çok kısa dalga boylarına sahiptir ve yüksek enerjileri nedeniyle maddenin içine nüfuz edebilir. Bu özellikleri sayesinde maddelerin iç yapısını incelemede de önemli bir araçtır. X-ışınları, günümüzde birçok farklı alanda kullanılmaktadır." dedi.

"X-ray cihazları, içerikleri hakkında bilgi sağlamak amacıyla nesnelerin, insanların ve araçların bir x-ışını kaynağına maruz bırakıldığı cihazlardır." şeklinde konuşan Altunsoy-Güçlü, bu cihazların yapısında, bir x-ışını kaynağı ve bu ışınları algılayan dedektörlerin bulunduğunu aktardı.

- X-RAY CİHAZLARINDAN YAYILAN RADYASYON BESİNLERE ZARAR VERMEZ

Sanılanın aksine, x-ray cihazlarından yayılan radyasyon besinlere zarar vermediğinin altını çizen Altunsoy-Güçlü, "Bunun sebebi, x-ray cihazlarının çok düşük dozlardaki x-ışınları ile görüntü alan sistemler olmasıdır." dedi.

Altunsoy-Güçlü şöyle devam etti:

"Ayrıca, x-ışınları geçtikleri maddelere radyoaktif özellik kazandırmazlar. Maddeden geçerek yollarına devam ederler. Depolanma ve geçtikleri maddeye radyasyon yükleme özelliğine sahip değildir. Bu sebeple x-ray cihazlarından geçen besinleri tüketmenin, bilinen bir yan etkisi yoktur. Ayrıca gıda sektöründe x-ışınları; besinlerin sterilizasyonlarının sağlanması ve besinlerin raf ömrünü uzatma gibi alanlarda kullanılmaktadır."