Türkiye'de ve Avrupa'da özellikle ilkbahar ve sonbahar geçişlerinde yaşanan zirai don olayları, tarım sektörü için ciddi bir tehdit oluşturuyor. Ani sıcaklık düşüşleri mahsulleri olumsuz etkileyerek büyük ürün kayıplarına yol açabiliyor. Bu durum, çiftçileri hem maddi kayıplarla hem de üretim planlamasında belirsizliklerle karşı karşıya bırakıyor.

ARKA PLAN VE İDDİALAR

Sosyal medya platformu X'te (eski adıyla Twitter) yapılan bir paylaşımda yer alan fotoğrafların, zirai don olayına karşı önlem alan İspanyol çiftçilerin tarlalarını gösterdiği iddia edildi. 

Instagram platformunda da başka bir kullanıcı tarafından aynı fotoğraflar paylaşıldı ve açıklamasında "İspanya'da çiftçiler zirai dona karşı bu şekilde mücadele ediyorlar. İspanya'da çiftçiler kendi imkanlarıyla tarım alanlarındaki mahsullerini soğuklardan korumak için ateş yakıyorlar. Ateş sayesinde hava ısısını düşürüyorlar ve mahsulleri zarar görmüyor." ifadeleri yer aldı.

BULGULAR

İspanya'da kayda geçtiği iddia edilen görsellerin ilkinin, 6 Nisan 2021'de Fransa'nın Bourgogne bölgesinin Yonne departmanında yer alan Chabis kasabasında fotoğrafçı Titouan Rimbault tarafından çekildiği bilgisine ulaşıldı.

Fransa'nın Auxerre kentinde fotoğrafçılık yapan Titouan Rimbault'nun Facebook sayfası incelendiğinde, "Chablis bir kez daha donla mücadele ediyor - 2021" isimli bir fotoğraf albümüne rastlandı. İddia fotoğrafının da bulunduğu fotoğraf albümünün, Fransa'nın Chablis kasabasında çiftçilerin üzüm bağlarını zirai don olayından korumak için mumla ısıttığı anları gösterdiği anlaşıldı. Açıklamada, Chablis'te ilkbaharda meydana gelen don olayıyla mücadele eden çiftçilerin içerisinde bulunduğu zor durumdan bahsediliyor. 

İspanya'daki tarlaları gösterdiği iddia edilen ikinci fotoğrafın ise 2 Nisan 2020 tarihinde çekildiği ve Bourgogne bölgesindeki Puligny ve Chassagne köylerindeki üzüm bağlarını gösterdiği ortaya çıktı. Fotoğrafın, Bourgogne bölgesinde yaşayan şarap üreticisi Vincent Dancer tarafından çekildiği ve Instagram platformuna yüklendiği gözlendi. 

Fransız Le Bien Public gazetesinin Vincent Dancer'ın çektiği iddia fotoğrafını, "Bağcılar don olayıyla mücadele için üzüm bağlarını ateşe verdi" başlıklı makalesinde Nisan 2020'de haberleştirdiği görüldü. Haberde, ilkbaharda meydana gelen zirai don olayıyla mücadele kapsamında çiftçilerin üzüm bağlarının sıralarına binlerce mumun yerleştirildiği belirtildi. 

Türkiye'de de çiftçiler mahsullerini zirai dona karşı korumak için ateş yakıyor 

Türkiye genelinde nisan ayındaki kar yağışı ve soğuk havanın etkisiyle yaşanan zirai dona karşı çiftçiler, gece boyunca meyve bahçeleri ve tarlaların çeşitli noktalarında ateş yakarak hava sıcaklığını artırmaya çalışıyor. Genellikle saman, lastik, odun ve diğer yanıcı materyallerle oluşturulan bu ateşlerin çevredeki sıcaklığın birkaç derece yükselmesini sağlayarak, ağaçların ve ürünlerin don zararından korunması amaçlanıyor.

Geçtiğimiz günlerde Çorum'un Dodurga ilçesinde çiftçiler, hava sıcaklıklarının sıfırın altında 10 dereceye kadar düşmesinin ardından meyve ağaçlarını zirai dona karşı korumak için bahçelerine ateş yaktı. AA Muhabirine konuşan çiftçi Selahattin Sularoğlu, bahçelerde dumanın yayılması için saman balyası ve odun yaktıklarını söyledi.