Evcil hayvanlara dijital kimlikte "3 çip sınırı" iddiası

Çağdaş Çetindemir / 13.12.2022

Tarım ve Orman Bakanlığı'nın evcil hayvanları dijital kimliklendirme çalışması sürüyor. Yıl sonuna kadar hayvanlara mikroçip takılması zorunlu.

ARKA PLAN VE İDDİALAR

"Ev Hayvanları Kayıt Sistemi"nde (PETVET) bir kişinin üstünde, çip takılı 3’ten fazla evcil hayvan bulunamayacağı öne sürüldü.

İnternette dolaşan iddia, yanlış anlamalara ve bilgi kirliliğine neden oluyor. Hesaba verilen bazı yanıtlarda bazı sosyal medya kullanıcılarının kendi deneyimlerini paylaştığı görülüyor.

BULGULAR

Uygulamayla ilgili genel çerçeveyi, son düzenlemeyle değişen Hayvanları Koruma Kanunu çiziyor.

Tarım ve Orman Bakanlığı'nca yayımlanan Kedi, Köpek ve Gelinciklerin Kimliklendirilmesi ve Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik kapsamında evcil hayvanlara (evde yaşayan kedi, köpek ve gelincik) 31 Aralık'a kadar çip takılması zorunluluğu var.

Tarım ve Orman Bakanlığı'nın internet sitesinden evcil hayvan sahiplerine yönelik bilgilendirmeye erişilebilir.

Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü ile Türk Veteriner Hekimleri arasında imzalanan protokol var. Mikroçip takılması işlemi için tarım ve orman müdürlüklerine ya da serbest veteriner hekimlere başvurmak gerekiyor.

AA Teyit Hattı, İstanbul'da bir tarım ve orman ilçe müdürlüğünü arayarak bilgi aldı. Buna göre; bir kişi 3’ten fazla evcil hayvana çip taktırabilir ve bu evcil hayvanların sorumluluğunu üstlenebilir.

İnternet arşivinde Hayvanları Koruma Kanunu'na ilişkin "Evde 3’ten fazla hayvan bulunmayacak" başlıklı bir yasa teklifi haberine rastlanıyor. Kanunun son halinde ya da yönetmelikte bu yönde bir karar yok.

AA Teyit Hattı'nın görüştüğü Serbest Veteriner Hekimler Derneği Başkanı Bilsay Kömürcü Kanat, 3'ten fazla hayvana mikroçip taktırılabilmesiyle ilgili bir sınır olmadığını söyledi.

AA Teyit Hattı'nın konuyla ilgili tespit ettiği bazı sorular ve yanıtları şöyle:

-       (Sadece kedi, köpek ve gelincik mi?) Evet yönetmelik sahipli, evcil bu üç hayvanı kapsıyor.

-       (Bir kişide 3’ten fazla çipli hayvan olamaz iddiası) Herhangi bir sınır yok.

-       (Evde 3’ten fazla hayvan bulunmayacak haberi…) Teklif tartışıldı ancak kanuna konmadı.

-       (Çip taktırılmazsa…) Para cezası var.

-       (Çip taktırılıp terk edilirse…) Para cezası var.

-       (Çipli hayvanı sokakta bulunan ve aranan sahip, 30 günde hayvanı almıyorsa…) Para cezası var.

-       (Çipli hayvan öldüyse, kaybolduysa…) Bildirimde bulunulması gerekiyor. Ölüm bilgisi bildirim süresi 30 gün.

-       (Çipli hayvanın sahibi değişecekse…) Bildirimde bulunulması gerekiyor.

-       (Çipsiz seyahat…) Hayvan pasaportu, dolayısıyla çipli olması, gerekecek.

-       (18 yaş altı sorumluluk alabiliyor mu?) Kişi 18 yaşını doldurmamışsa vasisi sorumlu olacak.

-       (Hayvan kaçarsa, çipten yeri belirlenebilecek mi?) Hayır. Bu bir GPRS değil, yeri uydudan izlenemez.

-       (Çipsiz hayvan tedavi edilecek mi?) Aksi yönde bir tebligat yok.

-       (Farklı tip çip uygulanabilir mi?) Hayır tek tip çip takılıyor. Serbest veterinerler, çipi meslek odalarından satın alıyor.

DİJİTAL KİMLİKLENDİRMEDE SAYI SINIRI YOK

Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı da AA Teyit Hattı'na bir açıklama yaptı. Açıklama şöyle:

- Kedi, köpek ve gelinciklerin kimliklendirilmesi ve kayıt altına alınma işlemleri 26/2/2018 tarihli ve 30344 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren "Kedi, Köpek ve Gelinciklerin Kimliklendirilmesi ve Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik" kapsamında Bakanlık bünyesinde çalışan veteriner hekimler veya onların gözetiminde veteriner sağlık teknikeri/teknisyenleri tarafından ve ayrıca Bakanlık ile Türk Veteriner Hekimleri Birliği arasında imzalanan protokol çerçevesinde serbest veteriner hekimler tarafından da yapılabilmektedir.

- Hayvan sahiplerinin kimliklendireceği hayvan sayısında herhangi bir sınırlandırma bulunmamaktadır.

- Mikroçip uygulanmasında herhangi bir ön şart aranmıyor, tüm sahipli kedi, köpek ve gelincik sahipleri yönetmeliğin ekinde bulunan beyannameyi doldurarak il/ilçe müdürlüklerimize ya da serbest veteriner hekimlere başvuruda bulunarak ev hayvanlarını kayıt altına aldırabilmektedirler.

- Kimliklendirme ve kayıt işlemlerinde mikroçip ücreti, ev hayvanı pasaportu ücreti ve uygulama ücretini kapsayan bir ücret alınmaktadır.

BULGU SETİ
  • Tarım ve Orman Bakanlığı, iddiaya ilişkin açıklama yaptı.

  • AA Teyit Hattı, uygulama şartları hakkında bir tarım ve orman ilçe müdürlüğünden bilgi aldı. 

  • Serbest Veteriner Hekimler Derneği Başkanı AA Teyit Hattı'na bilgi verdi.

  • Kanun, yönetmelik, resmi duyuru ve çeşitli haberlere internette ulaşılabiliyor.
 
DOĞRU MU? YANLIŞ MI?
Bir kişinin üstünde, çip takılı 3’ten fazla evcil hayvan bulunamayacağı iddiası gerçeği yansıtmıyor. Bir sayı sınırı yok.