Sosyal medyada, ulusal ve uluslararası kurumların isimleri kullanılarak ortaya atılan iddialar komplo teorilerine zemin hazırlayacak biçimde dolaşıma sokuluyor. Kullanıcıların, bu bilgilerin arka planını araştırmadan yaptığı paylaşımlar ise dezenformasyon zincirinin büyümesine yol açıyor.
ARKA PLAN VE İDDİALAR
ABD merkezli sosyal medya platformu X'te, Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) yaş gruplarına ilişkin sınıflandırmayı değiştirdiği iddiası gündeme geldi. Paylaşımlarda, yeni düzenlemeye göre 0-17 yaşın "ergen", 17-45 yaşın "genç", 45-60 yaşın "orta yaş", 65-80 yaşın "yaşlı" ve 80-99 yaşın ise "uzun ömürlü" olarak tanımlandığı öne sürüldü.
Geçmişte de birçok kez paylaşılan iddianın farklı kullanıcılar tarafından da gündeme getirildiği görüldü.
BULGULAR
Anadolu Ajansı (AA) Teyit Hattı, söz konusu iddiayı açık kaynaklardan araştırdı. Geriye dönük olarak yapılan incelemelerde, iddianın ilk kez 2016 yılında "Brilio.net" adlı internet sitesinde yayımlandığı belirlendi.
Brilio.net'te yer alan haberde, Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) 65 yaşın hala "genç" kabul edildiğini açıkladığı öne sürüldü. Haberde ayrıca, İngiltere'deki Friendly Societies Act (1875) kapsamında yaşlılık sınırının 50 olarak tanımlandığı, Birleşmiş Milletler'in ise bu konuda standart bir ölçüt benimsemediği ifade edildi. Buna karşın son dönemde "yaşlı" kavramı için 60 yaşın sınır olarak kullanıldığı aktarıldı. Haberde, DSÖ'nün ortalama sağlık kalitesi ve yaşam beklentisine dayalı yeni bir araştırma yaptığı ve insan yaşamını belirli yaş gruplarına ayırdığı iddia edildi.
DSÖ'nün yaş aralıklarını değiştiğine dair herhangi bir açıklamasına ise ulaşılamadı. 2021 yılında benzer bir iddiayla ilgili Agence France-Presse'e (AFP) açıklama yapan DSÖ temsilcisi, sosyal medyada dolaşan paylaşımların asılsız olduğunu belirtti. Temsilci, DSÖ'nün 60 yaş ve üzerindeki kişiler için halen "yaşlı" terimini kullandığını vurguladı.
Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) internet sitesinde yer alan bilgilere göre, 10–19 yaş arası "ergen", 15–24 yaş arası ise "genç" olarak tanımlanıyor.
Örgütün çalışmalarında ayrıca, 60 yaş ve üzerindeki nüfusun "yaşlı" grubunda değerlendirildiği görülüyor.