Ruhani'nin Fransa ziyareti ilişkilerde dönüm noktası olabilir

PARİS - HAJER M'TIRI/MURAT ÜNLÜ

İran'a uygulanan yaptırımların kaldırılmasının üzerinden henüz iki haftadan daha az zaman geçmişken, İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani'nin Fransa ziyareti özellikle iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerin geleceği bakımından büyük önem arz ediyor.

Ruhani, İran'ın nükleer programının sınırlandırılması karşılığında bu ülkeye uygulanan yaptırımların kaldırılmasına ilişkin anlaşmanın ardından yaptığı açıklamada, varılan anlaşmanın İran ekonomisi için yeni bir sayfa açtığını söylemişti.

Novancia Üniversitesi Ekonomi Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Thierry Coville, AA muhabirinin İran ile Fransa arasındaki ilişkilere ilişkin sorusu üzerine, "Ruhani'nin ziyareti önemli fakat asıl diplomasi açısından önemli. Bu ziyaret iki ülke arasındaki diplomatik ilişkilerin geleceğini belirleyecek" dedi.

2.8 milyon varilden 3.3 milyon varile

Fransa ile İran arasındaki ilişkilerin derin bir tarihi geçmişi bulunduğuna işaret eden Coville, Fransa'nın İran-Irak savaşında Irak'ı desteklediğini anımsattı.

Ambargoya rağmen dünyanın yedinci büyük petrol üreticisi olan İran'ın üretiminin günlük 2.8 milyon varilden 3.3 milyon varile yükseltmesi bekleniyor.

Nükleer silahlar konusunda Chatham House Araştırmacısı Beyza Ünal ise AA muhabirinin soruları üzerine, "Anlaşma sonrasında İran'ı uluslararası sisteme entegre etmek önemli" dedi.

Fransa ve diğer Avrupa ülkeleri için bankacılık sistemi gibi sektörlerin ödemelerin sorunsuz gerçekleşebilmesi çerçevesinde İran'a entegre edilmesinin önemine işaret eden Ünal, "riskler ve pazar istikrarsızlığı konusundaki kaygıların pazar payı fırsatının kaçmasına neden olabileceğini" kaydetti.

Yılda bir milyondan fazla araç

Renault CEO'su Carlos Ghosn, Fransa'nın otomotiv üreticileri Peugeot-Citroen ve Renault için İran'ın çok ümit vadeden bir pazar olduğunu ve bu ülkede yılda bir milyondan fazla araç satılabileceğini söylemişti.

İki ülke arasındaki ilişkilerin bir diğer boyutunu da özellikle Suriye'de devam eden savaş konusundaki fikir ayrılığı oluşturuyor.

Chatham House araştırmacısı Ünal, nükleer anlaşmanın imzalanmasının Fransa ve diğer ülkelerin Suriye konusundaki tavırlarını etkilemeyeceğini söyledi. Yaptırımların kaldırılması konusunda bazı yanlış bilgiler olduğuna da işaret eden Ünal, İran'da insan hakları ihlalleri olması durumunda bunun mümkün olamayabileceğini belirtti.