ABD’den Sırbistan ve Kosova’ya gerilimi düşürmek için taviz vermeleri çağrısı

Dışişleri Sözcüsü Ned Price yaptığı yazılı açıklamada “Amerika Birleşik Devletleri, Kosova ve Sırbistan liderlerinin Kosova'daki mevcut krize bir çözüm konusunda AB Yüksek Temsilcisi Borrell ile mutabakata varmamalarından dolayı hayal kırıklığına uğradı.” ifadesini kullandı.

Kosova Başbakanı Albin Kurti'yi adil bir uzlaşmaya varmak için AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell ve AB Özel Temsilcisi Miroslav Lajcak ile birlikte çalışmaya çağırdıklarını belirten Price, “Hem Başbakan Kurti'nin hem de (Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksander) Vucic'in, zaten kırılgan olan bir bölgede onlarca yıllık güçlükle kazanılmış barışı tehlikeye atmamak için tavizler vermesi gerekecek.” değerlendirmesinde bulundu.

Sözcü, Kosova'nın araç plakası cezaları da dahil olmak üzere, gerilimi tırmandıracak her türlü önlemi derhal askıya alması çağrısında bulunduklarını kaydederken “Her iki taraf da provokatif adımlardan kaçınmalı, AB destekli diyalog kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmeli ve sürdürülebilir bir çözüme ulaşmak için yapıcı bir şekilde angaje olmalıdır.” tavsiyesinde bulundu.

Kosova ile Sırbistan arasında bir süredir kimlik kartları ve araç plakaları dolayısıyla artan gerginlik üzerine Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksander Vucic ile Kosova Başbakanı Albin Kurti, dün Brüksel’de AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell ile ayrı ayrı ve üçlü görüşmelerde bir araya gelmişti.

Liderlerin görüşmesinde gerginliği düşürecek bir çözüm üzerinde anlaşma sağlanamamıştı.

Kosova-Sırbistan gerginliği

Kosova hükümeti, temmuz sonunda Sırbistan’a mütekabiliyet ilkesi doğrultusunda “Sırbistan kimlik kartlarıyla Kosova’ya giriş/çıkış yapanlara geçici beyan formları verilmesi” ve “Sırp makamlarınca Kosova’daki Sırplara verilen araç plakalarının ‘RKS’ (Kosova Cumhuriyeti) plakalarına dönüştürülmesi” ile ilgili kararların yürürlüğe gireceğini duyurmuştu.

Kosova’daki Sırplar, buna tepki göstererek ülkenin kuzeyindeki sınır geçişlerini kapatmış ve ülkede gerilim artmıştı. Kosova hükümeti, daha sonra Sırbistan ile sınır kapılarına giden yollara konulan tüm barikatların kaldırılması şartıyla krize neden olan uygulamayı 1 Eylül’e erteleme kararı almıştı.

Kosova tarafı, son olarak “yasa dışı” olarak nitelendirdikleri araç plakalarının yeniden tescil sürecinin Nisan 2023’e ertelendiğini, bu araçların sahiplerine önce uyarıda bulunulacağını, ardından ceza verileceğini ve son olarak test plakalarının yerleştirileceğini bildirmişti.

Araç sahiplerine yapılan uyarı tedbiri 1 Kasım’dan itibaren uygulanmaya başlanırken, Kosova tarafı artık araç sahiplerine para cezası uygulanacağını duyurmuştu.

Sırbistan, 2008’de tek taraflı bağımsızlığını ilan eden Kosova’yı kendi toprağı olarak görüyor.