İzmir'in Torbalı ilçesinde Bilim ve Sanat Merkezi (BİLSEM) öğrencileri, öğretmenlerinin danışmanlığında yürüttükleri 2 yıllık çalışmayla tarımsal ilaçlamada kullanılmak üzere insansız hava aracı (İHA) tasarladı.
BİLSEM öğrencileri, öğretmenleri Ali Ulusoy'un rehberliğinde, 2 yıl önce karbon fiber gövde tasarımı yaparak 3 boyutlu yazıcılardan parçalar üretip küçük dronlar geliştirmeye başladı.
Öğretmen ve öğrenciler, daha sonra ziyaret ettikleri tarım fuarlarındaki teknolojilerden esinlenerek zirai ilaçlama dronu yapmaya karar verdi.
Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğüne bağlı Özel Yeteneklilerin Geliştirilmesi Daire Başkanlığı bütçe sağladığı projede 9 öğrenci, sıvı entegrasyon sistemine sahip geliştirdikleri tarım dronunu tarlalarda etkin şekilde ilaçlama yapabilecek seviyeye getirdi.
Geliştirilen drona, proje danışman öğretmeni Ali Ulusoy'un 6 Şubat 2023'te meydana gelen depremlere Hatay'da yakalanması nedeniyle "Şubat" adı verildi.
Proje koordinatörü Ali Ulusoy, elektronik hatlar ve dron tasarımlarıyla hobi olarak ilgilenirken kurum idaresince bu projede görevlendirildiğini söyledi.
Dron ekibiyle uzun bir AR-GE süreci geçirdiklerini, deneme uçuşlarında birçok kez başarısızlık yaşasalar da pes etmediklerini vurgulayan Ulusoy, şunları kaydetti:
"Yapabildiğimiz parçaları kendimiz yaptık. Motor ve kumanda gibi yapamadıklarımızı satın aldık. Kablolaması, elektrik aksamı, su sistemi, her şeyini biz kendimiz yaptık. Kasayla biz karbon fiber gövdeyi kendimiz yapmayı başardık. Burada en önemli nokta bunu programlamayabilmek. Önemli olan kısmı zaten başardığımız için şu anda dronumuz uçuyor. Şu anda bu dron tarım alanında bir çiftçimize verdiğimiz zaman ilaçlama yapabilecek seviyeye getirdik."
Ulusoy, 6 Şubat depremleri sırasında Hatay'da görev yaptığını dile getirerek, "Depremden sonra tayin isteyip İzmir'e geldim. Deprem bana bir çok kötü şeyler yaşatmış olsa da bu kaderimi bu dron ile birleştirdiği için adını Şubat koyduk. İnşallah bu öğrenciler daha iyilerini yapacak." diye konuştu.
Öğrencilerden Eymen Kuzey Demir, 8 aylık yoğun montaj ve üretim sürecinde grup çalışmasının önemini ve istikrarlı olmayı öğrendiklerini, cihazın kapağı dahil birçok noktasında üç boyutlu yazıcı tasarımlarından faydalandıklarını ifade etti.
Dronun yazılım ve birleştirme aşamalarında görev alan 12 yaşındaki Mehmet Nur ise her hatayı bir veri olarak kabul edip yollarına devam ettiklerini belirterek, "Drondaki her parça farklı voltajlarda çalışıyor ve adeta farklı dilden konuşuyordu. Yazılımla tüm bu parçaları aynı voltajda birleştirerek hepsinin aynı dili konuşmasını sağladık. Bu tecrübe sayesinde gelecekteki kodlama çalışmalarını çok daha rahat yapabileceğiz." diye konuştu.
Torbalı BİLSEM Müdürü Muhittin Kanmaz da proje sürecinde en çok mesai harcanan konulardan birinin cihazın beyni olan uçuş kontrolcüsünü kendi görevlerine uygun programlamak olduğunu belirtti.
Hazır bir dronu uçurmanın kolay olduğunu ancak tarım dronunun standart cihazlar gibi uçmadığını aktaran Kanmaz, donanımların yerleşimi ve taşıdığı yük nedeniyle sistemin ağırlık merkezinin tamamen farklı olduğunu kaydetti.
Öğrencilerin dışarıdan hazır ayarlar almak yerine cihazın yazılım arayüzüne girerek sistemi kendi gövde yapılarına göre yapılandırdıklarını ifade eden Kanmaz, dronun rüzgara karşı vereceği tepkileri, ağırlık merkezinin konumunu ve motorların dengeyi sağlamak için nasıl çalışması gerektiğini uçuş kontrolcüsüne tek tek tanıttıklarını dile getirdi.
Kanmaz, bu sayede müdahale edilemeyen kapalı bir kutu yerine, her ayarına hakim olunan ve havada ne tepki vereceği tam olarak bilinen güvenilir bir sistem ortaya çıkardıklarını, tüm bu konularda yurt içi ile yurt dışındaki şirketlerden eğitim, fikir ve öneri desteği aldıklarını sözlerine ekledi.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
