Antarktika'dan toplanan örneklerden yeni bakteri keşfedildi

Türk bilim insanları, Antarktika'dan getirilen örnekler üzerinde yaptıkları araştırmalarda, tarımda yaygın olarak kullanılan ve bitkileri öldüren kimyasal maddeleri zararsız hale getiren bir bakteri türü buldu.

Türkiye'nin 3. Ulusal Antarktika Bilim Seferi'ne katılan bilim insanlarının yürüttüğü çalışmalar meyvelerini vermeye başladı.

Bu kapsamda, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ziraat Fakültesi Doktor Öğretim Üyesi Yılmaz Kaya tarafından gerçekleştirilen ve Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Hasan Murat Aksoy ile Amasya Üniversitesi Sabuncuoğlu Şerefeddin Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Doktor Öğretim Üyesi Sevgi Maraklı'nın da yer aldığı çalışmada, tarımda yaygın olarak kullanılan ve bitkileri öldüren kimyasal maddeleri zararsız hale getiren bir bakteri türü keşfedildi.

"Bu alandaki çalışmalara kaynak olacak nitelikte"

Proje yürütücüsü Kaya, AA muhabirine, 3. Ulusal Antarktika Bilim Seferi kapsamındaki projelerinin Ondokuz Mayıs Üniversitesi ve Amasya Üniversitesi iş birliğinde yürütüldüğünü söyledi.

Kutuplarda bitki, hayvan ve mikroorganizma çeşitliliğiyle ilgili yapılan araştırmaların Türkiye'nin bu alanda söz sahibi olması için önemli olduğunu belirten Kaya, şöyle konuştu:

"Kutuplardan alınan örneklerde, kültür bitkilerine zararlı, yabancı otları öldüren ve yaygın olarak kullanılan bir kimyasal maddenin doğada birikimini önleyen ya da zararsız hale getiren bakterilerin elde edilmesi planlandı. Bu özelliğe sahip bakterilerin biyokimyasal ve moleküler tekniklerle tanılarının yapılması, kendisine baskı oluşturan çevresel koşullara ve diğer canlı organizmalara karşı canlılığını sürdürmesini sağlayan hangi genlere sahip olduklarının moleküler tekniklerle belirlenmesi amaçlanmıştır. Projemizde bu alandaki çalışmalara kaynak olacak nitelikte sonuçlar elde edileceği düşünülmektedir."

Bakteriye sefer liderinin ismi verildi

Kaya, sefere katılan Karadeniz Teknik Üniversitesi Deniz Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ersan Başar'ın kıtadaki lokasyonlardan yaklaşık 50 farklı su, buz, mavi ve yeşil alg örnekleri alarak kendilerine ulaştırdığını bildirdi.

Yılmaz Kaya, "Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bitki Koruma Bölümü Bakteriyoloji Laboratuvarlarında, kutuptan getirilen örneklerden saf olarak bakteri kültürleri elde edilmiştir. Elde edilen bakterilerin, yabancı otları öldüren kimyasalları zararsız hale getirip getirmediklerine yönelik denemeler, Tarımsal Biyoteknoloji Laboratuvarlarında yapılmıştır. Başarılı bulunan bir bakteri kültürüne seferin baş harfleri olan TAE ile 3. Ulusal Antarktika Bilim Seferi Lideri Doç. Dr. Burcu Özsoy hocamıza atfen 'Psychrobacter sp. strain TaeBurcu001' adı verilmiştir." dedi.

Biyolojik ajan olarak kullanılabilecek

Projeleriyle ilk defa kutup bölgesinden, yabancı otları öldüren kimyasal bir maddeyi doğada kalıntı problemini önleyecek şekilde zararsız hale getiren bir bakteri türü elde edildiğini vurgulayan Kaya, bu bakterinin hangi genlere sahip olduğunun ayrıntılı şekilde araştırılacağını dile getirdi.

Kaya, keşfin çevre kirliliğini önlemede de önem taşıdığına dikkati çekerek şunları kaydetti:

"Böylece ülkemizde özellikle kutup çalışmalarında eksikliği hissedilen tecrübeli ve tarımsal biyoteknoloji altyapısı olan genç bilim insanları yetiştirilecektir. Tarımda yaygın kullanılan, hem bitkiye hem toprağa zarar veren 'herbisit' adlı bitki öldürücülere karşı bir biyolojik ajan olarak bu bakterinin kullanılması planlanmaktadır. Böylece bu bakterinin, herbisitlerin neden olduğu çevre kirliliğini önleme bakımından önemli bir rol üstleneceği öngörülmektedir."