NATO-Rusya yol ayrımında Karadağ seçimleri

PODGORİCA

Karadağ'da 16 Ekim Pazar günü yapılacak genel seçim öncesinde partilerin yürüttüğü seçim kampanyaları, ülkede siyasi bir kutuplaşmaya neden olurken, AB ve NATO yanlısı iktidar ile Rusya yanlısı muhalefetin tutumu, ülkeyi adeta NATO ile Rusya arasında seçim yapmaya sürükledi.

Sırbistan'dan ayrılarak 2006 yılında bağımsızlığını kazanan, Balkanlar'ın en küçük ülkesi Karadağ, pazar günü yapılacak genel seçime odaklanırken, uzmanlar seçim kampanyalarının ülkede kutuplaşmaya neden olduğunu söylüyor. Karadağlı siyasi analistler, ülkede devam eden işsizlik ve sosyal eşitsizlik gibi sorunların çözümüne yönelik projeler sunması beklenen adayların, 81 sandalyeli meclise girebilmek için 'kirli kampanyalar' yürüterek ülkede kutuplaşma havası oluşturduklarını belirtti.

Adayların seçmeni AB ve NATO üyeliği ile Rusya ile ilişkilerin geliştirilmesi seçenekleri arasında tercih yapmaya zorlandığını kaydeden uzmanlar, seçimlerin AB ve NATO üyeliklerini destekleyen mevcut iktidar partisi Demokratik Sosyalist Parti (DPS) ile Rusya yanlısı muhalefet partisi Demokratik Cephe (DF) arasında büyük bir mücadeleye sahne olacağı görüşünde.

Siyasi analist Vladimir Jovanovic, AA muhabirine yaptığı açıklamada, genel seçim öncesi ülkede ciddi bir kutuplaşmanın hissedildiğine işaret ederek "DF'in seçim sloganı 'Biz ya da o' ifadeleri ülkedeki kutuplaşmanın en güzel örneği. Kutuplaşmanın bir tarafında hiç şüphesiz sonuna kadar muhalefet olmaya devam edecek bir DF var" dedi. Kutuplaşmanın diğer tarafında iktidar partisi DPS ve onun en büyük destekçisi Sosyal Demokratlar'ın (SD) olduğunu söyleyen Jovanovic, Sosyal Demokrat Partisi (SDP) ile Pozitif Karadağ'ın ise bu kutuplaşmada tarafını henüz belli etmeyen partiler olduğunu savundu.

İktidar AB ve NATO, muhalefet Rusya yanlısı

Jovanovic seçim sonuçlarının ülkede ‘türbülans etkisi’ yaratabileceğine işaret ederek, seçim kampanyalarında iktidarın NATO ve AB üyeliklerini destekleyici söylemlerini sürdürdüğünü, muhalefetin de Rusya ve Sırbistan yanlısı bir seçim kampanyası yürüttüğünü belirtti. İktidardaki DPS'in vatandaşların temel ihtiyaçlarını göz ardı ettiğini ve Karadağ'ın bağımsızlığına vurgu yaparak politikalarını anlamsızlaştırdığını öne süren Jovanovic, hem DF hem de DPS'in seçim kampanyalarında vaatlerden çok bireysel çekişmelerin yer alışına dikkati çekti.

Jovanovic, DF'in özellikle DPS Genel Başkanı ve Başbakan Milo Djukanovic'i hedef alan söylemleriyle ‘eksi puan’ aldığını kaydederek, uzun yıllar iktidarda olan DPS'in seçim sonrası kurulması muhtemel koalisyon için en önemli parti olduğunun göz önünde bulundurulması gerektiğini ifade etti.

Partiler karşılıklı birbirini karalıyor

Edin Koljenovic de 16 Ekim'de yapılacak genel seçimlerde 17 seçim listesinde 34 siyasi parti ve ittifakın yarışacağına dikkati çekerek, partilerin güncel sorunlara çözüm bulmak yerine karşılıklı karalama kampanyaları yürüttüklerini vurguladı. Aadayların kampanyalarında siyasi rakiplerine zarar vermeyi amaçladığını ifade eden Koljenovic, "Karadağlılar bu tarz demokrasi yoksunu söylemlere alışık. Ne yazık ki vatandaşlar ülkenin içinde bulunduğu sosyal ve ekonomik sorunları kenara bırakıp bir kez daha geleneksel alışkanlıklarına göre oy verecek" değerlendirmesinde bulundu.

Koljenovic, ülkedeki siyasi sahnenin DPS ve DF arasında kutuplaştığına işaret ederek, muhalefet partilerinin hükümetle yaşadıkları sorunların başka bir ‘formatta’ yeniden yaşanacağını savundu. DPS'in 2012 seçimlerinde olduğu gibi azınlık partileriyle ortaklaşa hareket edeceğini söyleyen Koljenovic, Karadağ'da 27 yıldır iktidarda olan DPS'in yönetimden çekilebilmesi için muhalefetin "uzlaşma için siyasi kapasiteye" sahip olması gerektiği değerlendirmesinde bulundu.

Başbakan Djukanovic'in Rusya açıklaması

Bu küçük Balkan ülkesindeki Doğu-Batı çekişmesi seçim öncesinde iyice belirginleşirken, son olarak Başbakan Milo Djukanovic de bu çekişmeye dahil oldu. Gençlik yıllarından itibaren Yugoslavya komünist hareketi içinde yer alan, daha sonra ise Karadağ'ın en önemli sosyalist liderlerinden biri olarak ön plana çıkan Djukanovic, Karadağ'ın ‘geleneksel müttefiki’ Rusya'nın, ülkedeki özgür seçimlere saygı duyması gerektiğini vurguladı.

Karadağ'da 2006 yılında yapılan referandumda AB ve NATO üyelik sürecine ‘evet’ denildiğini hatırlatan Djukanovic, muhalefetin ülkeyi Rusya’nın ve Sırbistan’nın çıkarları doğrultusunda yönlendirmeye çalıştığını öne sürdü. Genel seçimlerde ülkesinin bağımsızlığı için mücadele ettiğinin altını çizen Djukanovic, vatandaşların kendi gelecekleri için oy kullanacağını kaydetti.

Rusya'dan muhalefete destek

Seçimde Djukanovic'in yeniden iktidara gelme ihtimalinin yüksek olduğu beklenirken, Rusya'nın NATO karşıtlığı, ülkedeki seçim dengelerini etkilemeye devam edecek gibi görünüyor. Rusya'nın bölgedeki önemli müttefiklerinden biri olan Karadağ, 2006 yılında yapılan referandumla bağımsızlığını ilan etmiş ve yüzünü AB ve NATO üyeliklerine çevirmişti.

Rusya'nın birçok alanda yatırım yaptığı Karadağ'ın geçen mayıs ayında NATO'dan üyelik daveti alması, Rusya devlet başkanı Vladimir Putin'in de tepkisine neden olmuş, bu olayın ardından Rusya'nın ülkedeki muhalefet partilerini desteklemeye başladığı öne sürülmüştü.