Analizë

Drejtuesit e Azisë Qendrore dhe Jugore eksplorojnë iniciativa për paqen në Afganistan

Një seri konsultimesh po zhvillohen në kryeqytetet e Azisë Qendrore në ditët e fundit, si nevojë që aktorët rajonalë të luajnë një rol për të shpëtuar situatën e përkeqësuar në Afganistan

Ekip   | 26.07.2021
Drejtuesit e Azisë Qendrore dhe Jugore eksplorojnë iniciativa për paqen në Afganistan

Londër

Zaki Shaikh

Situata që po zhvillohet në Afganistan vazhdon të ndikojë në dinamikat rajonale duke bërë që shtetet e interesuara të rindërtojnë pozicionet e tyre për të penguar kërcënimet e përbashkëta si dhe të përpiqen për fitime të përbashkëta.

Duke folur në Tashkent në një konferencë mbi lidhjen rajonale midis Azisë Qendrore dhe Jugore, Presidenti i Uzbekistanit, Shavkat Mirziyoyev, ka bërë thirrje për forcimin e paqes dhe bashkëpunimit midis këtyre vendeve, ndërtimin e një politike të hapur dhe konstruktive për të përmbushur interesat e përbashkëta të të gjitha shteteve të Azisë Qendrore dhe Jugore. Ai shpreson që formimi i lidhjeve të qëndrueshme tregtare, ekonomike, të transportit dhe komunikimit, duhet të bëhen nxitësi kryesor i zhvillimit të mëtejshëm të këtyre vendeve dhe të gjithë rajonit të gjerë në një periudhë afatgjatë.

Pikëpamja kryesore që jehoi në nivele të ndryshme në Tashkent ishte se një qasje pozitive për angazhim gjithëpërfshirës dhe konstruktiv, që mund të lejojë që vendet e Azisë Qendrore dhe Azisë Jugore të kontribuojnë drejt stabilitetit rajonal në mënyrë që të kthejnë bashkëpunimin ndër-rajonal në një forum efektiv për të lehtësuar paqen dhe zhvillimin për të gjithë pjesëmarrësit si dhe vendet.

Duke e quajtur Afganistanin si një nga hallkat kryesore në ndërlidhjen praktike të Azisë Qendrore dhe Jugore, Mirziyoyev shpreson se "partneriteti ndër-rajonal do të bëhet një faktor i rëndësishëm në vendosjen e paqes dhe stabilitetit dhe ringjalljen e ekonomisë në atë vend".

Planet për promovimin e projekteve të transportit, logjistikës dhe energjisë, të cilat lidhin Azinë Qendrore dhe Jugore, duhet të marrin plotësisht parasysh situatën e sigurisë në terren, tha ministri i Jashtëm rus, Sergej Lavrov, në të njëjtën konferencë duke shtuar se "kriza afgane po përkeqëson kërcënimin nga terrorizmi dhe trafikimi i paligjshëm i drogës, e cila është rritur në nivele të larta të pashembullta". Ai paralajmëroi se "situata aktuale është e mbushur me rrezikun e përhapjes së paqëndrueshmërisë në shtetet fqinje". Lavrov e quajti rrezikun e këtij skenari të përhapjes si "një pengesë kryesore për përpjekjet për të përfshirë Afganistanin në bashkëpunimin rajonal".

Lavrov iu referua tendencave të përgjithshme ushtarake dhe politike në Azi, ku po shfaqen strategji dhe koncepte të reja, të cilat, pa përmendur Shtetet e Bashkuara të Amerikës ai pretendonte se "nuk kishin për qëllim bashkimin e përpjekjeve drejt angazhimeve kolektive, por frenimin dhe izolimin e rivalëve. Strategji të tilla nuk ka gjasa të ndihmojë në krijimin e një atmosfere të favorshme për arritjen e qëllimeve të larta".

Vetëm një zgjidhje e plotë e konfliktit të brendshëm në Afganistan do të krijojë kushtet e nevojshme për zbatimin e suksesshëm të projekteve ekonomike dhe iniciativave që përfshijnë Kabulin. Prandaj, ne mendojmë se vendosja e një paqeje të fortë në Afganistan duhet të mbetet prioritet kolektiv si në rajon ashtu edhe në skenën ndërkombëtare. Zbatimi i planeve tona të zhvillimit ekonomik kërkon mobilizimin e vullnetit tonë politik dhe veprimin e përbashkët për të garantuar sigurinë rajonale.

Një seri konsultimesh po zhvillohen në kryeqytetet e Azisë Qendrore në ditët e fundit, si nevojë që aktorët rajonalë të luajnë një rol për të shpëtuar situatën e përkeqësuar në Afganistan. Si rezultat i një ndërveprimi të tillë intensiv pritet të ndihmojë palët e interesuara të arrijnë një ekuilibër interesi i cili do të ishte thelbësor për të kontribuar në stabilitetin në rajon.

Krahas konferencës rajonale, ministrat e jashtëm të Kazakistanit, Kirgistanit, Rusisë, Taxhikistanit, Turkmenistanit dhe Uzbekistanit u takuan në Tashkent më 16 korrik 2021, duke theksuar se situata aktuale në Afganistan në lidhje me perspektivat e përshkallëzimit të armiqësive midis forcave qeveritare dhe talebanëve, veçanërisht në disa nga provincat veriore në kufi me Azinë Qendrore, shkakton shqetësime serioze.

Në vazhdën e realiteteve të reja gjeopolitike, është e nevojshme që të vazhdohet kërkimi i mundësive për të stabilizuar situatën ushtarako-politike dhe vendosjen e paqes në Afganistan. Në këtë drejtim, të gjitha palët e përfshira në konfliktin në Afganistan u kërkohet të përmbahen nga përdorimi i forcës dhe veprimeve destabilizuese për të siguruar një mjedis të mundshëm për avancimin e procesit të paqes.

Në mënyrë që të zhvillojnë qasje të koordinuara për t'i dhënë fund luftës afatgjatë dhe krijimin e Afganistanit si një shtet paqësor, i pavarur dhe sovran, shtetet e Azisë Qendrore dhe Rusia inkurajojnë mbajtjen e negociatave konstruktive midis Kabulit zyrtar dhe Lëvizjes Talebane. Në takimin e ministrave të jashtëm u deklarua se ishin të bindur se një paqe gjithëpërfshirëse dhe e qëndrueshme në Afganistan mund të arrihej vetëm përmes negociatave të drejtpërdrejta gjithëpërfshirëse për një zgjidhje politike brenda afgane, nën udhëheqjen e popullit afgan dhe me ndihmë më aktive nga shtetet dhe strukturat ndërkombëtare në rindërtimin e Afganistanit në periudhën pas konfliktit.

Kontributi kryesor i konferencës është se realizimi i faktorëve gjeografikë t'i mbajë shtetet në rajonin e Azisë Qendrore të ekspozuar ndaj rreziqeve të rivalitetit dhe konfliktit. Megjithatë, në të njëjtën kohë, ndërlidhja e rajonit për bashkëpunim në të ardhmen mund të kthejë të njëjtën gjeografi në një aset për të gjithë.

- Autori është analist me bazë në Britani të Madhe dhe ka punuar me universitete në tre vende të Azisë Qendrore.

*Opinionet e shprehura në këtë artikull janë të autorit dhe nuk pasqyrojnë domosdoshmërisht politikën editoriale të Anadolu Agency.

Në ueb-faqen e Anadolu Agency mbi sistemin rrjedhës të lajmeve të AA një pjesë e lajmeve të ofruara ndaj abonentëve publikohen duke u përmbledhur. Për abonim ju lutemi na kontaktoni.
Tema relevante
Bu haberi paylaşın